فیلم آموزش عملی برق ساختمان
شهریور
4
1399

آیا نصب لوله برق در کف طبقه بالایی ممنوع است؟

الهی به توکل خودت…

هر کسی با چیزی عشق می کند، یکی از دور دور کردن با ماشین، یکی با نگهداری از تعدادی ماهی در آکواریوم خانه اش، یکی از شب نشینی با دوستان و کشیدن قلیان میوه‌ای. آخ خ خ که من چقدر با این برق عشق می‌کنم، دوستانم هم از این قضیه آگاهند و می‌دانند که اگر با من بگردند فقط باید از برق و سیمکشی ساختمان صحبت کنند. امروز با دوستم حسین که مهندس ناظر برق ساختمان است نشسته بودیم و بحث می‌کردیم (شاید دعوا کلمه بهتری باشد) سر این قضیه، که آیا برقکار مجاز است که لوله های برق روشنایی یک واحد مسکونی را در کف طبقه بالایی نصب کند یا نه؟ دوستم می‌گفت در مقررات ملی گفته شده:

” لوله های برق هر واحد باید داخل همان واحد نصب شوند و عبور لوله های اختصاصی یک واحد ،از ملک خصوصی سایر واحدهای ساختمانی مجاز نیست”.

و حالا بحث اصلی مقاله ما همین موضوع خواهد بود که طبق این جمله بالا، پس آیا برقکار ساختمان مجاز است که لوله های برق روشنایی یک واحد مسکونی را در کف طبقه بالایی نصب کند یا نه؟

من خودم با این جمله مقررات ملی در حالت کلی موافقم. مثلاً وقتی 2 واحد مسکونی چسبیده به همدیگر هستند و فقط یک دیوار مشترک بین آنهاست، صلاح نیست که در پشت دیوار شیار بزنید و لوله های برق این واحد را، در شیار پشت این دیوار مشترک قرار دهید، بلکه باید شیارزنی و نصب لوله برق در سمت همین واحد انجام شود. یا مثلاً بعضی برقکارها لوله های آنتن را از درز انقطاع عبور می‌دهند و تا پشت بام می برند، که این اشتباه است چون درز انقطاع که ملک خصوصی هر واحد نیست. یا مشاهده می‌کنیم که بعضی ها کابل برق آسانسور را از داخل واحدها عبور می‌دهند و تا موتورخانه آسانسور می‌برند، در حالی که عبور کابل آسانسور از ملک خصوصی سایر واحدها مجاز نیست.

پس در حالت کلی این جمله که می گوید لوله های برق هر واحد مسکونی باید داخل همان واحد مسکونی نصب شوند درست است و همه ما با آن موافق هستیم. ولی در یک مورد، ما یک استثناء کوچکی هم داریم که برقکار مجبور می شود خلاف این بند از مقررات ملی عمل کند. آن هم در ساختمان هایی که سقف آنها از جنس تیرچه بتنی یا فلزی ست و بین آن تیرچه ها را هم، بلوک‌های سفالی یا یونولیت (آکاستیو) قرار می‌دهند و یا ساختمان هایی که سقف آنها را طاق ضربی می‌زنند.

در خیلی شهرهای کشور ما عرف است که مستقیم زیر این سقف ها را گچ می‌کنند، یعنی بدون اینکه زیر سقف اصلی سقف کاذبی ایجاد کنند، مستقیم روی همان تیرچه‌ها و آکاستیوها را گچ می کنند تا هزینه ساخت ساختمان پایین بیایید و سرعت ساخت هم بالاتر برود. خب حالا بیایید بررسی کنیم که اصلاً وقتی برقکار با این مدل ساختمان ها برخورد می‌کند، در این صورت چند گزینه پیش رو دارد.

شیارزنی در زیر سقف و نصب لوله ها داخل شیار

گزینه اولی که برقکار دارد این است که داخل همان واحد، زیر سقف را شیار بزند و لوله ها را داخل شیارها نصب کند. مثل این تصویر پایین که من چند سال است در آموزش هایم این عکس را به کارآموزان نشان می‌دهم.

نصب غلط لوله برق

همانطور که می‌بینید برقکار عزیز کلی عرق ریخته و زیر سقف را شیار زده، و به تیرچه ها هم که رسیده، تیرچه بتنی را هم تخریب کرده و لوله برق را داخل شیار نصب کرده است. هر کسی که ذره‌ای از ساختمان سازی سر در بیاورد قطعاً با دیدن این تصویر شاخ در آورده است. چند روز قبل هم یکی از مهندسان ناظر این عکس را در پیجش قرار داده بود و پرسیده بود، بنظر شما با این برقکار باید چه کاری کرد؟ کامنت های جالبی زیر آن پست آمده بود. یکی گفته بود “از لای آن میلگردهای سقف یک طناب رد کنید و برقکار را همانجا دار بزنید”. یکی گفته بود “هیچی بهش نگین، بزارید ادامه بده تا سقف رو سرش خراب شه، و همه از دستش راحت شن”. یکی گفته بود “این برقکار رو ببرید بیرون و ببندینش به میله‌های داربست و بهش برق سه فاز وصل کنید اگر نمُرد با بیل بکشیدش”. نه دوست من، هر وقت ما مدعی شدیم استانداردهای ما هیچ کم و کاستی ندارد و مهندسان ناظر عزیز هم نظارتشان را نگه نداشتند آخر آخر کار، بعد از مرگ سهراب انجام ندادند، آن وقت ما اجازه داریم این برقکار را با بیل بکشیم.

پس گزینه اول، یعنی شیارزنی زیر سقف و نصب لوله ها داخل این شیارها کاملاً رد می‌شود. چون هرگونه آسیب زدنی به تیرچه‌ها و ژوئن‌های سقف ممنوع است و اگر مهندس عمران یا سازه این مورد را ببیند با برقکار برخورد می‌کنند. پس این قضیه که برقکار زیر سقف را شیار بزند تا آن بند از مقررات ملی را که گفتم رعایت کند کاملاً رد می‌شود.

نصب لوله ها بصورت موازی با تیرچه ها

گزینه دوم: بعضی از دوستان هم برای این مورد یک نظر دیگر می‌دهند و می‌گویند که لوله های برق را موازی با تیرچه‌ها قرار دهیم تا دیگر آسیبی به تیرچه‌ها نرسد. یعنی در مسیرهایی که لوله برق متقاطع با تیرچه‌ها قرار می‌گیرد، لوله برق را از کف اتاق تا روی دیوار بغلی امتداد دهیم و آنگاه که به سقف رسیدیم، لوله‌های ما موازی با تیرچه‌ها می‌شود و حالا اگر شیار هم بزنیم دیگر آسیبی به تیرچه‌ها نمی‌رسد. من منظور آنها را روی شکل پایین نشان‌تان می‌دهم.

لوله گذاری برق ساختمان

منظور این عزیزان این است که بجای مسیر نارنجی رنگ، ما لوله های برق را در مسیر آبی رنگ امتداد دهیم تا لوله های برق در سقف، موازی با تیرچه ها قرار گیرند.

این روش هم رد می شود چرا؟ چون ما بغیر از تیرچه ها، ژوئن ها را داریم. که بصورت متقاطع با تیرچه ها هستند، برای اینکه بدانید ژوئن چیست در تصویر زیر به ژوئن ها اشاره کرده‌ایم. که برقکار اجازه تخریب این ژوئن‌ها را هم ندارد.

تیرچه ها و ژوئن ها

اصلاً فرض مثال در آن مسیر ژوئن هم نداشته باشیم، پس مجدد به مسیر لوله گذاری آبی رنگ نگاه کنید. چقدر این مسیر طولانی شده است. مگر ما در مقررات ملی نمی‌خوانیم که می‌گوید: برقکار باید کوتاه ترین مسیر لوله گذاری را انتخاب کند تا کمترین مقدار سیم و لوله مصرف شود. خب حالا اگر ما از مسیر آبی رنگ لوله گذاری کنیم که لوله گذاری موازی با تیرچه ها شود در اینصورت لوله و سیم خیلی زیادی مصرف می شود. نمی‌شود که بخاطر رعایت یک بند از مبحث، باز یک بند دیگر را زیر پا بگذاریم.

پس این روش لوله گذاری که می‌گویند موازی با تیرچه ها لوله گذاری کنید هم رد می‌شود.

نصب لوله های برق بصورت روکار در زیر سقف

حالا در این قسمت گزینه سوم را بررسی میکنیم، به این صورت که مثل شکل پایین اصلاً شیار نمی‌زنیم و لوله های برگشتی روشنایی‌ها را بصورت روکار نصب می‌کنیم. تا بعد از لوله گذاری، آقای گچکار بیاید و یک گچ کلفت چهار پنج سانتی زیر سقف بکشد تا روی لوله های برق پوشیده شود.

نصب لوله برق بصورت روکار

این گزینه هم رد می‌شود، چرا؟ چون نه گچکار و نه مالک زیر بار این قضیه نمی‌روند که به خاطر لوله‌های برق، بجای یک گچ یک سانتی یک گچ 4 سانتی را زیر سقف بزنند.

چون آقای گچکار خودش می‌داند که آن زیر چه خبر است، می‌داند آن گچی که روی آکاستیوها می‌زند سه سال دیگر بخاطر سرد و گرم شدن هوای اتاق، همه آن گچ ها ترک می‌خورد، وای به حال اینکه بخواهد 4 سانت گچ زیر سقف بزند، در اینصورت در خیلی از جاها اصطلاحاً گچ ها طبله می‌کنند و از سقف جدا می‌شوند. کافیست گچکار همین جمله را به مالک بگوید که اگر گچی که میزنیم کلفت باشد یکسال دیگر ترک می‌خورد، در این صورت مالک اصلاً این اجازه را برقکار نمی‌دهد که لوله ها را زیر سقف بصورت روکار نصب کند. تازه اینجا مهندسان عمران هم طرفداری گچکار و مالک را می‌کنند و می‌گویند تا وقتی که با یک سانت گچ می‌شود نازک کاری کرد چرا باید 4 سانت گچ زیر سقف زده شود.

رئیس همه ما هم مالک ساختمان است و مالک هم می‌گوید: آقای برقکار شما لوله های برق را در کف طبقه بالایی نصب کنید اگر مهندس ناظر برق آمد من خودم او را راضی می‌کنم. اگر هم ناظر بیاید، آخر کار می‌آید، و تا آن موقع هم کف‌ها سرامیک شده و لوله ها پیدا نیست که ایشان متوجه شوند.

چیز دیگری هم که هست آقای گچکار با خودش می‌گوید، من به ازای هر متر گچکاری این سقف مثلاً متری 20 هزار تومان می‌گیرم و می‌توانم کل این سقف را با 10 تا استانبولی خاکگچ پر کنم، چرا باید یک خاکگچ با کلفتی 4 سانت زیر سقف بزنم که بجای 10 تا استانبولی، 20 تا استانبولی خاکگچ مصرف شود و زمان کارم دو برابر شود. آقایون گچکارها هم این روزها زنگ شده‌اند. و اگر شما مثل این برقکار عزیز، لوله ای را بصورت روکار قرار دهید، این اتفاق براش پیش می‌آید که آقای گچکار لوله برق را پایین می‌کشد و پشت لوله را خاکگچ می‌کشد و این لوله بیچاره همانطور آویزان زیر سقف باقی می‌ماند و آنگاه برقکار باید برگردد و دوباره کاری کند و تازه اگر تا این مرحله کف طبقه بالای را سرامیک نکرده باشند، بتواند خاکی به سرش کند و لوله‌ها را در کف طبقه بالایی نصب کند.

نصب لوله برق در سقف

پس مهندس ناظر عزیزم. برقکارها از سر نادانی یا منفعت خودشان لوله ها را در کف طبقه بالایی نصب نمی کنند، می دانید وقتی این کار را می‌کنند زحمت کار خودشان 3 برابر می‌شود؟ معمولاً برقکار وقتی خلاف مقررات عمل می‌کند که به نفعش باشد، و سرعت اجرایش بالاتر برود، نه اینکه زحمت کار خودش را 3 برابر کند و تازه 10 میلیون تومان هیلتی را بردارد و سقف طبقات را سوراخ سوراخ کند.

پس تمام صحبت هایم را تا اینجا جمع بندی میکنم. درست است که مقررات ملی می‌گوید لوله های برق هر واحد باید داخل همان واحد نصب شود ولی استثنائاً در این مدل ساختمان ها که سقف‌شان تیرچه بلوک یا تیرچه آکاستیو یا طاق ضربی است و سقف کاذبی هم زیر سقف اصلی وجود ندارد، برقکار مجبور است لوله‌های برق را در کف طبقه بالایی نصب کند. چون غیر از این راهی ندارد و اِلا کار خودش را سخت‌تر نمی‌کرد.

اگر حوصله خواندن مقاله بالا را ندارید کافیست این فیلم پایین را نگاه کنید.


خب من نظرم را گفتم حالا نوبت شماست. من تک تک کامنت های شما را می خوانم و منتظرم تا نظر شما را در مورد این قضیه بدانم که آیا شما هم با نصب لوله های برق در کف طبقه بالایی در این مدل ساختمان ها موافق هستید یا نه؟








30 سوال مطرح شده شما هم سوالی دارید؟

  • سلام جناب مهندس من از دنبال کننده های قدیمی شما هستم
    نشون به اون نشون که آیفون پیرزن همسایه تون رو خراب کردید 😁
    اما در مورد بحث فوق نظر این حقیر اینه که در کل رد کردن لوله سقف از کف واحد بالایی اشتباه است و بهتره انجام نشه.
    بهترین کار همون نصب لوله روکار هست بعد اجرای سقف کاذب. البته اگر مالک توجیه شود حتما می‌پذیرد چون الان هزینه های بسیار بیشتری برای رابیتس کاری در سقف و اجرای نور مخفی انجام میشه و اینکه یک دور سقف رابیتس شود هزینه زیادی نداره و حتی در مصرف گچ هم صرفه جویی میشه.
    اما ما باید همه جوانب رو بسنجیم همون طور که اشاره کردید نباید برای اجرای یک قانون، قانون دیگری رو زیرپا بگذاریم
    در شرایط خاص بنده ترجیح میدم لوله ها موازی تیرچه ها حرکت کنن درسته که ایده آل نیست اما بهتر از اینه که از واحد طبقه ی بالا عبور کند. شما در نظر بگیرید بعد از چند سال واحد بالایی تمایل به تخریب کف واحدش داشته باشه و ممکنه این لوله ها رو از بین ببره و یا از خطراتش در امان نمونه. بلخره صحبت ده سال بعده و ساکنان ممکنه واحدشون رو بازسازی کنن.
    پس اولویت اینطوره، اول لوله کشی زیر سقف کاذب
    دوم لوله کشی موازی تیرچه
    سوم لوله کشی در داخل رابیتس نور مخفی سقف و بعد رسوندنش به مرکز سقف
    چهارم استفاده از کف بالا
    در مورد بحث مصرف سیم هم میشه از ابتدا نقشه ای کشید که لوله گذاری موازی تیرچه ها باشه و با ژوئن ها برخورد نکنه.
    با تشکر از شما

    • سلام محمد جان. خیلی هم عالی.
      تا حدودی با نظر شما موافقم و به کارآموزانم میگم تا میشه در کف طبقه بالایی نصب نکنید ولی چه کنیم که در کشور ما هنوز این مدل ساختمان ها ساخته میشه و برقکار مجبور میشه ببره در کف طبقه بالایی نصب کنه. و الا در کشورهای اروپایی و آمریکایی ساخت این مدل سقف ها منسوخ شده ولی ما هنوز داریم ازش استفاده میکنیم.
      اون مورد آخری هم که فرمودین نیاز به هماهنگی بین مهندس طراح و معمار و مهندس برق داره، که هماهنگی همه اینها شاید نشدنی باشه.

  • کلا هیچ دلیلی ندارد سقف مستقیم گچ کاری شود چون مرسوم است خلاف کنیم پس ادامه دهیم
    پاسخ شما عالیه
    در مورد کاری که تخصص ندارید ایده پردازی نکنید

    • 💐💐🌷🌷

  • سلام برای یک ساختمان یک طبقه برای محاسبات متراژ سیم برق تلفن انتن از چه فرمولی استفاده میشه که بعد در پایان کار سیم اضافه یا کم نیاد

    ممنون🙏

    • سلام. ما یک واحد مسکونی 80 متری رو در کتاب آموزش برق ساختمان مثال زدیم، طبق اون فرمول حساب کنید.

      • سلام مهندس جان یعنی باید کتاب رو بخریم …

        از کجا باید بخریم ممنونم

        • سلام.بله. روی لینک بالا کلیک کنید تا به صفحه خرید هدایت بشید.

  • سلام
    باید سقف کاذب کار بشه تا برقکار لوله های برق رو روی اون کار کنه.در کل یکی از دلایل سقف کاذب بهد از تیرچه بلوک همینه.
    در واقع از کار میزنن و کار برقکار رو سخت میکنن.
    مهندس لطفا نظرتون رو اعلام کنید بدونیم چی درستتره

    • سلام. کاملاً درسته، ما در کشورهای خارجی این مدل ساختمان رو اصلاً بدون سقف کاذب نداریم، ولی در کشور ما اجازه ساخت این مدل ساختمان ها به مالک داده میشه و هم کار برقکار سخت تر میشه و هم اینکه ایمنی در برقکاری کم میشه.

  • سلام جناب مهندس تشکر میکنم از زحمات شما،ببخشید قبلا یه سوال در مورد لوله پلی اتیلن پرسیدم شما فرمودین منظورتون همون لوله پلی آمید هست،مگه لوله پلی آمید و پلی اتیلن دو لوله مجزا نیستن؟مالک میگفت فروشنده گفته این پلی اتیلن هست و استفاده از اون برای برق کشی مجازه

    • سلام. از لوله های پلی اتیلن بیشتر برای لوله های انتقال آب در کشاورزی استفاده میشه و خیلی خیلی کم در برقکشی استفاده میشه طوری که من در این چند ساله از این لوله ها استفاده نکردم، و اونها هم دو مدل خودسوز و غیرخودسوز داره، که مدل خودسوزش ممنوع هست. کافیه فندک رو زیر اون لوله ای که فروشنده تعریفش رو میکنه قرار بدید، اگر شعله به قسمت های دیگه گسترش پیدا نکرد متوجه میشید که استاندارد هست.

  • سلام جناب مهندس مرادی ببخشید برای لوله کشی پارکینگ که زیر پذیرایی قرار گرفته اگه پارکینگ سقف کاذب نداشته باشه باید سقف پارکینگ سوراخ بشه و لوله های برق از کف پذیرایی عبور کنند؟
    لوله کشی برق پارکینگ باید اول انجام بشه یا میتونیم همزمان با لوله کشی ساختمان انجامش بدیم؟

    • سلام. بله همین طوره. این اتفاق معمولاً تویه ساختمانهای تیرچه بلوک یا تیرچه یونولیت اتفاق می افته.
      2- همزمان با لوله کشی ساختمان هم میشه. چون قبل از لوله کشی ساختمان کف ها رو سرامیک نمیکنن. ولی اگر گرمایش از کف دارید باید قبل از گرمایش از کف لوله های برق رو نصب کنید.

  • سلام استاد.در مورد اینکه لوله های روشنایی از کف طبقه بالا رد بشه با شما صددرصد موافقم.خدا خیرتون بده.

    • 💐💐🌷🌷

  • با این روش تکلیف طبقه آخر چیست؟ پشت بام را که نمیشود سوراخ کرد!

    • سلام. میشه سوراخ کرد چرا نشه؟ قبل از ایزوگام و شیب بندی پشت بام شما هر تعداد لوله رو که بخوایید می تونید در کف پشت بام روکار قرار بدید.

  • سلام‌مهندس مرادی.یه سوال دیگه
    ایا کسی که فقط برقکاری ساختمان های مسکونی مهارت داره
    و هیچ چیز از برق صنعتی و دیگر اقسام برق نمیدونه
    میتونه خودش رو برقکار بدونه.یعنی در واقع شما همچین شخصی رو برقکار میدونید؟

    • سلام مسلم جان، برقکار صنعتی با برقکار ساختمان، دو رشته کاملاً متفاوت هستند. ولی وقتی به تنهایی از کلمه برقکار استفاده میکنن، بیشتر منظورشون برقکار ساختمان هست.

  • سلام‌مهندس مرادی.چندتا سوال دارم
    ۱.به جزمواقعی که فاز به اشتباه در مدار به نول وصل شده باشه.چه موقع نول برق دار میشه؟
    ۲.ایا درسته که اگر در یک مدار مصرف کننده ای در حال مصرف برق باشه.در همان مدار نول برق داره؟

    ۳.ایا اگر نول مدار به نول اصلی متصل نباشه
    نول در مدار تبدیل به فاز برگشتی میشه؟

    • سلام. 1-بله همونطور که گفتین وقتی در مداری مصرف کننده ای در حال مصرف باشه، یعنی جریان داره از سمت فاز به سمت نول میره پس نول برقدار هست.
      2- بله درسته.
      3- این رو متوجه نشدم،دوستان دیگه لطفاً پاسخ بدن.

      • سلام وعرض ادب خدمت مهندس مرادی.که بسیاربسیار از شما اموختم

        ۱-منظور این هست که.مثلا توی یه ساختمان.فاز برقرار هست.اما نول از جعبه فیوز به نول اصلی ساختمان وصل نشده.خب باتوجه به برقراری فاز در مصرف کننده.نولی که‌در مصرف کننده هست.اما از جعبه فیوز قطع هست.ایا درسته که به فاز برگشتی تبدیل شده
        ۲-باتوجه به فرمایش تون.که نول در مداری که جریان فاز برقرارهست برق دار هست
        ۲-ایا حتی اگر ما در حال تعویض سرپیچ‌لامپ باشیم و کلید لامپ(فاز) درحالت قطع باشه.اما در جای دیگه مصرف کننده ها در جریان باشند.بازهم نول چون در تمام ساختمان مشترک هست.به تنهایی و باتوجه قطع بودن کلید(فاز).نول برق داره؟

        • سلام مسلم جان،ممنونم از شما.
          1-بله درسته، البته در حالت عادی نه، مگر اینکه در اون منزل مسکونی یک وسیله برقی روشن بشه، مثلاً یک وسیله موتور دار یا یک لامپ رشته ای.
          2- بله درسته
          3-بله همین طوره

  • سلام مهندس.عبور لوله های برق روشنایی در کشورهای اروپایی چطور هست.؟آیا از سقف کاذب های گچی استفاده میکنند که این هم برا نصب زنجیر لوستر مشگل ساز هست؟

    • سلام. تا جایی که من تصاویر و فیلم های برقکشی اونها رو دیدم، اون ها برای همه ساختمان هاشون سقف کاذب نصب میکنن، پس برقکار دیگه لازم نیست لوله ها رو در کف طبقه بالایی نصب کنه.
      قبل از نصب سقف کاذب، زنجیر باید به سقف اصلی جوش داده بشه.

  • سلام
    لطفا مطالب جدید رو بزارید نصب لوله در کف ساختمان که در کتاب بود دوباره برای چی گذاشتین در مورد برق هوشمند و یو پی اس
    نما ساختمان و اب نما مطلب بزارید باتشکر

  • با سلام خدمت شما مهندس عزیز
    واقعا سایت بسیار خوب و اموزنده ای دارید
    خداقوت

    • 💐💐🌷🌷

برای ارسال سوال، نظر، انتقاد، پیشنهاد، از فرم زیر استفاده کنید

فقط به سوالاتی پاسخ داده می شود که مرتبط با موضوع فوق باشد.


تلفن تماس سایت آموزش برق

مجوز فعالیت سایت آموزش برق


logo-enamad logo-samandehi

محصولات آموزش برق و سیستم های حفاظتی

هدیه رایگان سایت


هم می توانید از برق کشی لذت ببرید و هم از آن درآمد خوبی کسب کنید.
اگر:
کتاب آموزش جامع برق ساختمان را خوانده باشید. برای دریافت رایگان فصل اول این کتاب در ایمیل خود، کافیست آدرس ایمیلتان را وارد کنید.



سایت های همکار


سایت کالنجی

آموزش برق در شبکه های اجتماعی