تاریخ امروز:  ۱۴۰۰/۰۱/۲۳
0 عضویت یا ورود
0 عضویت یا ورود

جعبه فیوز

15233 بازدید

الهی به توکل خودت. سلام دوستان، حالتون خوبه؟ اوضاع احوال بکامه؟ امروز قصد دارم در این آموزش کوتاه، روش نصب و سیمکشی جعبه فیوز با کلیدهای مینیاتوری و کلید محافظ جان را تقدیم شما کنم. البته اگر می خواهید باسوادها به این اسامی خورده نگیرند به جعبه فیوز بگویید تابلو برق انتهایی و به کلید محافظ جان بگویید کلید جریان باقیمانده.

 

جعبه فیوز

 

 

آموزش نصب جعبه فیوز در برق ساختمان

جعبه فیوز یا تابلو برق انتهای یا تابلو برق واحدها هر سه اسم‌هایی هستند که برای جعبه فیوز بکار می‌روند، جعبه فیوز قلب تپنده برق هر منزل مسکونی ست که در داخل هر واحد ساختمانی و معمولاً در قسمت درب ورودی واحد نصب می شود و سرخط تمام مصرف کننده های یک واحد مسکونی از آن تغذیه می شود. در نقشه های برق ساختمان آن را با علامت اختصاری DP نشان می دهند.

وقتی گفته می شود که یک جعبه فیوز هشت تایی است، یعنی این جعبه فیوز گنجایش نصب ۸ کلید مینیاتوری را دارد. جعبه فیوزها در هر سایزی که بخواهید در بازار موجودند، ولی در برق ساختمان بیشتر از نوع ۱۲ تایی استفاده می‌شود.

تا چند سال قبل در ساختمان های مسکونی خبری از جعبه فیوز نبود و به روش جعبه تقسیم سیمکشی منازل انجام می شد. ولی از آنجا که جعبه فیوز مزیت های زیادی را با خود آورد. استفاده از آن فراگیر و حتی مقررات برق ساختمان استفاده از آن را الزامی کرد. بزرگترین مزیت جعبه فیوز این است که در صورت ایجاد مشکل در یک سرخط، تنها آن مسیر از مدار خارج می شود و برق بقیه مسیرها قطع نمی شود. و مزیت دیگر هم افزایش ایمنی افراد و حفاظت از تجهیزات و وسایل برقی است.

 

انواع فیوز در برق ساختمان :

قبل از این که به سراغ جعبه فیوز و نقشه سیم کشی آن برویم ابتدا باید فیوزها را بشناسیم.

فیوز : فیوزها انواع مختلفی دارند ولی در برق ساختمان بیشتر با نوع فشنگی ، اتوماتیک، مینیاتوری سروکار داریم، پس به توضیح همین سه مورد بسنده می کنیم. این سه مدل، مدارات برق را در مقابل اتصال کوتاه (یعنی برخورد سیم فاز با نول) و اضافه بار ( یعنی کشیدن جریانی بیشتر از جریان نوشته شده روی فیوز ) محافظت می کنند. فقط یک ورودی و یک خروجی دارند و در مسیر سیم فاز قرار می گیرند، پس می توان گفت که این فیوزها به صورت سری در مدارهای برق ساختمان قرار می گیرند.

فیوز فشنگی:
در تصویر پایین یک مدل فیوز فشنگی به همراه پایه آن را مشاهده می کنید. این فیوزها از سه قسمت تشکیل شده اند. مغزی، کلاهک و پایه فیوز. که مغزی روی پایه فیوز قرار می گیرد و کلاهک روی مغزی قرار می گیرد.

در صورتی که این فیوز عمل کند، باید مغزی آن دور انداخته شود. چون مغزی فیوز فشنگی یکبار مصرف است. برای تعویض مغزی باید کلاهک روی آن را در خلاف جهت عقربه های ساعت بچرخانید و مغزی را بیرون آورده و تعویض کنید.

فیوز فشنگی

فیوز فشنگی

 

فیوز اتوماتیک یا آلفا:
و در تصویر پایین فیوزهای اتوماتیک یا آلفا را مشاهده می کنید. برخلاف فیوزهای قبلی که یکبار مصرف هستند، این فیوزها اگر عمل کنند، کافیست چند ثانیه صبر کنید تا خنک شوند و سپس دکمه مشکی که روی آن قرار گرفته را دوباره فشار دهید تا اتصال برقرار شود. دکمه قرمز رنگ هم به این خاطر است که بتوانید به صورت دستی فیوز را قطع کنید.
این فیوزها هم مانند فیوزهای قبلی روی یک پایه بسته می شوند.

فیوز اتوماتیک

فیوز اتوماتیک

استفاده از فیوز فشنگی و فیوز اتوماتیک دیگر منسوخ شده و حتی مقررات ملی ساختمان استفاده از فیوز اتوماتیک را منع کرده است.

کلید مینیاتوری:
و در پایین تصویر یک کلید مینیاتوری را مشاهده می کنید. کلیدهای مینیاتوری پرکاربردترین فیوزها در برق ساختمان هستند.
این فیوزها از لحاظ سرعت کار به چند دسته تقسیم می شوند. که با حروف اختصاری که روی آن درج می‌شود مشخص می‌شوند. این حروف عبارتند از:

  • نوع A : تندکار
  • نوع B : تقریبا تندكار
  • نوع C : متوسط
  • نوع D : كندكار

ما در برق ساختمان فقط با نوع B و C سروکار داریم که نوع B برای سرخط روشنایی ها و نوع C برای سرخط پریزها استفاده می‌شود. تا قبل از این برقکارها همه فیوزهای یک ساختمان را از نوع C انتخاب می کردند ولی در مقررات جدید تاکید شده است که باید برای روشنایی ها از نوع B و برای پریزها از نوع C استفاده کنید.
به کلید مینیاتوری زیر نگاه کنید، روی آن کلمه C25 درج شده است، یعنی این فیوز از نوع C و ۲۵ آمپر است.

کلید مینیاتوری

نقشه سیمکشی و سربندی جعبه فیوز :

ابتدا نقشه نصب کلیدهای مینیاتوری را در تصویر پایین به شما نشان می‌دهم. آنگاه به سراغ توضیحات بیشتر در مورد هر قسمت میروم. اگر می خواهید فیلم نصب این نقشه ها را بصورت عملی مشاهده کنید، پیشنهاد میکنم دوره فیلم آموزش عملی برق ساختمان را مشاهده کنید.

 

نقشه جعبه فیوز

نقشه جعبه فیوز

 

نکته: ورودی و خروجی در کلیدهای مینیاتوری مهم نیست، یعنی در عملکرد کلید مینیاتوری تاثیر ندارد که شما ورودی را از بالای فیوز وصل کنید یا از پایین. ولی در استانداردهای برق ساختمان آمده است که بهتر است ورودی را از بالای کلید مینیاتوری و خروجی از پایین کلید باشد.

 

نقشه نصب جعبه فیوز همراه با کلید محافظ جان

کلید جریان باقیمانده یا همان کلید محافظ جان کم کم دارد جای خود را در برق ساختمان باز می کند. زیرا افراد کم کم متوجه مزیت های این دستگاه می شوند. این کلید می تواند از برق گرفتگی اشخاص، شوک الکتریکی، جریان نشتی از مدار شما محافظت کند.

کلیدهای محافظ جان ۲ ورودی و ۲ خروجی دارند. چون علاوه بر سیم فاز، سیم نول هم به آن وصل می شود. خب حالا نقشه نصب جعبه فیوز همراه با کلید محافظ جان را برایتان ترسیم کنیم.

روش نصب کلید محافظ جان

 

می بینید که فاز و نول از قسمت بالای کلید محافظ جان وارد شده و از قسمت پایین خارج می شود. ولی برای کلیدهای مینیاتوری و فشنگی اینکه ورودی از بالا باشد یا پایین، مهم نیست.

نکته: در مقررات جدید مبحث ۱۳ آمده است که نصب یک عدد فیوز اصلی، قبل از کلید محافظ جان الزامی است. یعنی در تصویر بالا بایستی یک عدد کلید مینیاتوری همراه آمپر با آمپراژ کنتور نصب شود.

 

خب ابتدا بیایید بررسی کنیم کابلی که برق را از کنتور به جعبه فیوز می‌رساند باید چه سایزی داشته باشد. هم در کتاب آموزش برق ساختمان و هم در دوره فیلم آموزش عملی برق ساختمان در مورد این نکته مهم صحبت کرده‌ام که اگر:

  • اگر کنتور برق ۲۵ آمپر است، کابل اصلی باید نمره ۳ در ۴ باشد.
  • اگر کنتور برق ۳۲ آمپر است، کابل اصلی باید نمره ۳ در ۶ باشد.
  • اگر کنتور برق ۵۰ آمپر است، کابل اصلی باید نمره ۳ در ۱۰ باشد.

 

حال به سراغ این موضوع می رویم که، ظرفیت فیوزهایی که در جعبه فیوز نصب می کنیم، چقدر باید باشد؟ یا فیوزهای جعبه فیوز باید چند آمپر باشند؟

  • برای سرخط روشنایی ها از کلید مینیاتوری ۱۰ آمپر نوع B استفاده کنید. (B10)
  • برای سرخط پریزها از کلید مینیاتوری ۱۶ آمپر نوع C استفاده کنید. (C16)
  • برای فیوز اصلی از کلید مینیاتوری هم آمپر با آمپراژ کنتور استفاده کنید. مثلاً اگر کنتور ۳۲ آمپر است کلید مینیاتوری اصلی هم باید ۳۲ آمپر باشد. این فیوز هم می تواند نوع B و هم می تواند نوع C انتخاب شود. ولی بهتر است که نوع B انتخاب شود زیرا معمولاً در کنتورهای برق از فیوزهای نوع C استفاده می‌شود، و بهتر است که فیوز پایین دست آن (یعنی همان فیوز اصلی داخل جعبه فیوز) از نوع B انتخاب شود تا در صورت بروز اتصالی، اول فیوز داخل جعبه فیوز بپرد.
  • آمپر کلید محافظ جان بهتر است بالاتر یا مساوی فیوز اصلی باشد. مثلاً اگر فیوز اصلی ۳۲ آمپر است، کلید محافظ جان می تواند ۳۲ آمپر یا ۴۰ آمپر یا حتی بالاتر باشد. هر چقدر آمپر کلید محافظ جان بیشتر باشد طول عمر آن هم بیشتر می شود. ولی دقت شود که جریان نشتی کلیدهای محافظ جان در منازل مسکونی و اداری باید ۳۰۰ میلی آمپر باشد. پیشنهاد میکنم آموزش روش سیمکشی کلید محافظ جان را مطالعه کنید تا این قسمت را بهتر متوجه شوید.
  • برای سرخط کولر آبی از کلید مینیاتوری ۱۰ آمپر نوع C استفاده کنید. (C16)
  • برای سرخط کولر گازی بستگی به سیمی دارد که برای آن نصب کرده اید، مثلاً اگر برای کولرگازی کابل نمره ۲.۵ استفاده کرده اید باید از کلید مینیاتوری ۱۶ آمپر تایپ سی استفاده کنید.

 

این آموزش توضیح مختصری بود در مورد آموزش نصب کلیدهای مینیاتوری که از کتاب آموزش برق ساختمان و سیستم های اعلان حریق انتخاب شده بود، اگر به دنبال مطالب جذابتر در مورد برق ساختمان هستید، سری هم به این کتاب بزنید و فصل اول آن را رایگان دانلود کنید.

آیا این مطلب را می پسندید؟
https://amoozesh-bargh.ir/?p=354
اشتراک گذاری:
مهندس مرادی
مطالب بیشتر
برچسب ها:
آیا در رابطه با مطلب فوق سوال یا نظری دارید؟

953 نظر در مورد جعبه فیوز

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

    1. سلام آقا مهدی، اینکه دائم برق خونتون میره یعنی جایی یک مشکلی هست که فیوز داره عمل میکنه، پس ابتدا باید بگین یک برقکار بیاد و مشکل رو پیدا کنه و بعدش فیوز رو بالا بزنید.

      لایک

  1. با سلام و تشکر بابت مطالب کاربردی که قرار میدید.
    مدتی هست که در خونه ی قدیمی پدرم میزان مصرف برق و هزینه برق بالا رفته درحالی که هیچ وسیله خاصی نسبت به قبل اضافه نشده.ممکنه راهنمایی کنید چه طور میشه تشخیص داد مشکل از کجاست؟

    ۱۸

    1. سلام. ممنونم از شما. مدتی هست که هزینه های برق برای مشترکان پر مصرف افزایش پیدا کرده تا در مقابل برای مشترکانی که کمتر ۸۰ کیلووات ساعت مصرف میکنن رایگان بشه. شاید شما هم جزو مشترکان پر مصرف بوده اید و حالا این افزایش قیمت برای شما لحاظ شده.
      در کل اگر مشکل از این موردی که گفتم نباشه. شما باید همه وسایل برقی منزل رو خاموش کنید و همه دوشاخه ها رو هم از برق بکشید. بعدش کنتور رو بخونید، اگر کنتور شماره انداخت یعنی در سیمکشی برق منزل شما مشکلی هست که باید یک برقکار بیاد و از نزدیک بررسی کنه.

      ۱۸

  2. باسلام وعرض خسته نباشید
    مهندس، من میخام در جعبه کنتر داخل حیاط خانه کلیدقیچی قدیمی قطع و وصل برق که بعداز کنتر برق و قبل از سه عدد فیوز سرامیکی قرار دارد ، با یک کلید الکتریکی ( هیوندایی ) ۶۳ آمپر جایگزین کنم .برق سه فاز می باشد.
    حالا سوالم اینه آیا بدون اینکه از اداره برق بخواهم برق را از تیر برق قطع کند ، میتوانم بدین صورت انجام بدهم که : بصورت تک تک سیم های فاز را از قیچی دربیاورم و چسب بزنم و بعدکلید قیچی را از تابلو جدا کنم و بعد از نصب کلید الکتریکی مجددا یکی یکی کابل های فاز در قسمت خودش در کلید جدید بگذارم ؟؟
    البته میدانم درستش اینه که توسط اداره برق از روی تیر برق قطع بشه . ولی شنیدم برق کارها خودشون همین روش بالا را انجام میدهند .
    خودم فکر می کنم چون سه رشته فاز و البته نول چون بصورت مفتول ۱۰ می باشد . احتمالا باید کمی با فشار تنظیم و شکلشون بدهم برای ورود به کلید جدید ، درحالت برق دار کمی خطرناک باشد.
    ممنون میشم نظرتون رو بفرمایید ؟

    ۱۶

    1. سلام نوید جان، بله بعضی برقکارها اینکار رو انجام میدن، ولی هم غیر قانونی هست هم خطرناک. چون هرگونه دستکاری در کنتور برق باید توسط مامور اداره برق صورت بگیره. پس تماس بگیرید با ۱۲۱ و بگید که مثلاً اون کلید قیچی یک مشکلی داره و می خوایید که تعویضش کنید، وظیفه اونهاست که بدون دریافت هر گونه هزینه ای اون رو براتون تعویض کنن.

      ۱۹

  3. سلام ممنون از آموزش هاتون.فقط برام سواله که خیلی از ناظرهای برق میگن کلیه فیوزها برای مصارف خانگی از نوع bاستفاده شود.اگه امکان هست منابع انتخاب فیوزها که در مبحث۱۳ قید شده برام بفرستید .ممنون

    ۲۳

    1. سلام سجاد جان، مبحث ۱۳ الان دم دستم نیست، ولی این رو مطمئن باشید که این گفته خود استاندارد هست که میگه برای روشنایی ها کلید مینیاتوری تایپ بی و برای پریزها کلید مینیاتوری تایپ سی نصب کنید.

      ۲۳

      1. سلام، میخواستم بدونم چطور میشه قسمت جعبه فیوز رو طوری طراحی کرد که بشه هنگام رفتن برق از طریق مبدلی ک داریم کل منزل از روشنایی استفاده کرد؟ یعنی طریقه قرارگیری فیوز جدید ک مبدل بهش وصل هست و اتصال اون به بقیه فیوزها، که درصورت وصل برق شهری خطری تهدید نکند

        ۱۱

        1. سلام آقا مهرداد. سوالتون واضح نیست، من سوالتون رو جور دیگری تغییر میدم ببینید منظورتون همینه؟
          چطور میشه قسمت جعبه فیوز رو طوری طراحی کرد که وقتی برق شهری قطع میشه، قسمت روشنایی های منزل برقش رو از یک منبع دیگه مثلاً باتری یا موتور برق تامین کنه. و وقتی مجدد برق شهری وصل شد اون منبع قبلی قطع بشه و از برق شهری تامین بشه. درسته؟

          ۸

  4. سلام،مهندس. خسته نباشید. برای ساختمان‌های های قدیمی که سیم کشی پریز و روشنایی جدا نیست و از سیم ۲.۵ استفاده شده، کلید مینیاتوری نوع B رو پیشنهاد می‌کنید یا C؟

    ۲۴

  5. با سلام و خسته نباشید خدمت مهندس مرادی
    اگر به جای فاز نول از فیوز عبور کند ایا باز هم فیوز عمل میکند؟
    یعنی درصورت اتصالی فیوز میپرد؟؟؟

    ۲۱

  6. سلام
    از اینکه وقت میگذارید و پاسخگوی سوال ما هستید صمبمانه سپاسگذارم
    بنده بجای نوار چسب در تمام سری کردن سیمها در کلید و پریز در کل ساختمان از ترمینال استفاده کردم و اصلا نوار چسب بکار نبردم ،تا الانم الحمدلله مشکل نداشتم میخواستم بدونم اینکار من مورد تایید هست
    ممنونم از پاسخ شما

    ۲۰

  7. سلام .در جعبه فیوزی که یک محافظ جان داره قبل از محافظ جان فیوز مینیاتوری نیست ،ولی در جعبه فیوزی ک دو محافظ جان هست کابل اصلی ب مینیاتوری وصل هست و از خروجی مینیاتوری ب ورودی محافظ جان ها هستش چرا ؟

    ۱۹

    1. سلام. چه در جعبه فیوزی یک کلید محافظ جان باشه چه دو کلید باید قبل از تمام این ها یک کلید مینیاتوری برای حفاظت از کابل اصلی قرار بگیره.

      ۲۱

  8. سلام و خداقوت، یه سؤال، آیا برای کنتورهای ۱۵ آمپر، میشه تو جعبه فیوز، فیوزهای ۳۲ آمپری نصب کرد، مشکلی پیش نمیاد؟
    ممنون.

    ۳۳

    1. سلام و وقت بخیر
      فیوز ۳۲ که بذارید جواب میده ولی بهتره آستانه فیوز با مقدار آمپراژ کنتور برق یکسان باشه تا در مواقع اضافه بار بیشتر از ۱۵ آمپر مدار رو قطع کنه
      بنابرین استاندارد میگه که فیوز ۱۵ بذارید

      ۳۲

      1. ‌با سلام وقت بخیر آقای مهندس.
        من در کشور آلمان هستم .منزل دوستم که کمی هم قدیمی هست در پشت درب طبقه دوم یک جعبه تقسیم و دو کنتور با هم برای طبقه اول و دوم قرار دارد .حالا دوستم برای اینکه هر بار فویز میپره دیگه به طبقه دوم مراجعه نکن میخواهد فقط یک جعبه تقسیم را تنها در نزدیکی ۴متر اون ور تر در دسترس همسایه قرار بدهد. سوال :آیا می‌شود تمام کابل ها رو از روی کار از سقف داخل کانال کابل پلاستیکی که برای کابل هست تا جعبه تقسیم دیگه برد و برگردان یا خیر؟ یا اینکه از روی کار در دیوار انجام داد؟

        ۲۰

        1. سلام محمد جان. اگر طبق استاندارد بخوایید عمل کنید باید شیار بزنید و کابل هاتون رو توکار و از داخل لوله برق رد کنید تا ایمنی افراد حفظ بشه و آسیبی هم به کابل ها نرسه. البته راه حل سریعترش هم نصب داکت های پلاستیکی هست که ولی استاندارد اون رو قبول نداره.

          ۲۲

      2. سلام مهندس جان جسارتا مطلبی را در تکمیل فرمایش شما و یادآوری به دوستان عرض کنم، اخیرا به دلیل اینکه استفاده از کولر گازی شایع شده و کنتورهای قدیمی ۱۵ آمپر جوابگو نیستند بعضی برقکارها برای حل این مشکل نصب فیوز با آمپراژ بیشتر را پیشنهاد می کنند، اداره برق هم روی این موضوع حساس شده و اگر آمپر فیوز بیشتر از کنتور باشد جریمه می‌کند.

        ۲۰

        1. سلام حسن جان، ممنونم از شما، بله برقکار اصلاً مجاز نیست کنتور برق رو دستکاری کنه، و تعویض فیوز کنتور هم باید توسط اداره برق انجام بشه. در غیر اینصورت مشترک رو جریمه میکنن.

          ۱۳

  9. سلام روز بخیر .. توی برق واحد ما وقتی هواکش سرویس بهداشتی یا حمام روشن یا خاموش میشه یه نویزی ابجاد میکنه که در حالت عادی مشخص نیست ولی مثلا موقع کار با کامپیوتر و سیستنهاس صوتی هربار کلید روشن خاموش هواکش رو بزنیم یه تیک توی صدا میفته .. می خواستم ببینم این طبیعیه و چیکار میشه کرد .. جعبه فیوز رو باز کردم نول ها همه یکسره به هم تابیده شده و به هر فیوز مینیاتوری فقط یه فاز وصل شده و سر دیگه همشون خالیه کابلهای ارت هم به همین صورت به هم تابیده شدند یدونه هم فیوز اصلی ۲۵ امپر هستش که اونم به همین صورت بسته شده .. گفتم شاید بهتر باشه یه فیوز اضافه کنم و مستقیم برق اتاق کارم رو از همونجا بگیرم یا استابلایزر سروو موتوری امگا مثلا بگیرم ولی خوب اگر بشه کاری کرد به صورت طبیعی بهتره ممنون میشم راهنمایی بفرمایید

    ۲۹

    1. سلام
      این معمولا یه امر طبیعیه و مربوط به سیستم صوتی باید باشه
      حالا سوالم اینه که سرخط این فن ها با کامپیوتر یکیه آیا ؟؟؟؟؟
      ما خودمون یه ضبط و باند آیوا داریم که به کامپیوتر متصله ، با زدن مهتابی ها و روشن و خاموش کردن یا تغییر سرعت کولر آبی و پنکه سقفی یه صدای تق بلندی میداد من فکر کردم مشکل از سیم کشیه چون سیم کشی مون یه مقدار مشکل داشت ولی حالا که جابجا شدیم دیدم توی این منزلی که هستیم هم همین مشکل وجود داره ، کلا با زدن کلید های برق به دلیل جرقه یه نویزی روی کل شبکه سیم کشی میفته که روی ترانسفورماتور سیستم و اگه خازن مدارش ضعیف باشه نمیتونه اون رو از بین ببره

      ۲۸

1 21 22 23