آذر
۱۲
۱۳۹۴

جعبه فیوز

آموزش نصب جعبه فیوز در برق ساختمان :

 

طریقه نصب و سربندی سیم ها در جعبه فیوز با فیوزهای مینیاتوری و فیوزهای محافظ جان در این آموزش تقدیم شما می گردد.

 

جعبه فیوز

جعبه فیوز

 

 

جعبه فیوز از قسمت های مهم در برق ساختمان است که در داخل هر واحد ساختمان و در ورودی آپارتمان نصب می شود، سرخط تمام مصرف کننده های یک واحد مسکونی از آن تغذیه می شود، و در نقشه های برق ساختمان آن را با علامت اختصاری DP نشان می دهند.

تا چند سال قبل در ساختمان های مسکونی خبری از جعبه فیوز نبود و به روش جعبه تقسیم سیمکشی منازل انجام می شد. ولی از آنجا که جعبه فیوز مزیت های زیادی را با خود آورد. استفاده از آن فراگیر و حتی مقررات برق ساختمان استفاده از آن را الزامی کرد. بزرگترین مزیت جعبه فیوز این است که در صورت ایجاد مشکل در یک سرخط، تنها آن مسیر از مدار خارج می شود و برق بقیه مسیرها قطع نمی شود.

از آنجایی که سر خط همه مصرف کننده ها به آن منتهی می شود. پس این قسمت تامین کننده ی برق تمام اجزای یک واحد مسکونی است.خود جعبه فیوز برق خود را توسط یک کابل سه رشته ۳*۶ از تابلو کنتور اصلی می گیرد. جعبه فیوزها از تعداد چهار تایی تا هر تعدادی که بخواهید در بازار موجود است.

 

قبل از این که به سراغ جعبه فیوز و نقشه سیم کشی آن برویم باید فیوزها را بشناسیم :

فیوز : فیوزها انواع مختلفی دارند ولی در برق ساختمان بیشتر با نوع فشنگی ، اتوماتیک، مینیاتوری و محافظ جان سروکار داریم، پس به توضیح این موارد بسنده می کنیم.

فیوزهای مینیاتوری، فشنگی و اتوماتیک (آلفا) : این سه مدل از فیوزها مدارات برق را در مقابل اتصال کوتاه ( یعنی برخورد سیم فاز با نول ) و اضافه بار ( یعنی کشیدن جریانی بیشتر از جریان نوشته شده روی فیوز ) محافظت می کنند. فقط یک ورودی و یک خروجی دارند و در مسیر سیم فاز قرار می گیرند، پس می توان گفت که به صورت سری در مدارهای برق ساختمان قرار می گیرند.
در تصویر پایین یک مدل فیوز فشنگی به همراه پایه را مشاهده می کنید. این فیوزها از سه قسمت تشکیل شده اند.مغزی، کلاهک و پایه فیوز. و اگر این فیوز عمل کند، باید دور انداخته شود. چون یک بار مصرف هستند. برای تعویض آنها هم باید کلاهک آن را در خلاف جهت عقربه های ساعت بچرخانید و مغزی را بیرون آورده و تعویض کنید.

فیوز فشنگی

فیوز فشنگی

 

و در تصویر پایین فیوزهای اتوماتیک یا آلفا را مشاهده می کنید.برخلاف فیوزهای قبلی که یک بار مصرف هستند، این فیوزها اگر عمل کنند، کافیست چند ثانیه صبر کنید تا خنک شوند و سپس دکمه مشکی را دوباره فشار دهید تا اتصال برقرار شود. دکمه قرمز رنگ هم به این خاطر است که بتوانید به صورت دستی فیوز را قطع یا وصل کنید.
این فیوزها هم مانند فیوزهای قبلی روی یک پایه بسته می شوند.

فیوز اتوماتیک

فیوز اتوماتیک

و در پایین تصویر یک فیوز مینیاتوری را مشاهده می کنید. فیوزهای مینیاتوری  پرکاربردترین فیوزها در برق ساختمان هستند. و از لحاظ سرعت کار به چند دسته تقسیم می شوند.

 

فیوز مینیاتوری

فیوز مینیاتوری

 

نقشه سیمکشی و سربندی جعبه فیوز :

نقشه نصب فیوزهای مینیاتوری در تصویر زیر آمده است. نقشه فیوزهای فشنگی و فیوزهای اتوماتیک هم دقیقاً به همین شکل  است.

 

 

نقشه جعبه فیوز

نقشه جعبه فیوز

به خاطر شلوغ شدن نقشه بالا ادامه سیم ارت رسم نشده است. کافی است تمام سیم های ارتی که به داخل جعبه فیوز می آید را با چسب برق یا شمش ارت به سیم ارت اصلی وصل کنید.

 

فیوزهای محافظ جان : فیوزهای محافظ جان که کم کم دارد جای خود را در برق ساختمان باز می کند، علاوه بر اضافه بار و اتصال کوتاه، می تواند از برق گرفتگی، شوک الکتریکی، جریان نشتی و افزایش ولتاژ هم از مدار شما محافظت کند.

این فیوز ها دو ورودی و دو خروجی دارند. یعنی علاوه بر سیم فاز، سیم نول هم به فیوز محافظ جان وصل می شود. نقشه نصب فیوز محافظ جان در پایین رسم شده است.

 

 

نقشه فیوز محافظ جان

نقشه فیوز محافظ جان

می بینید که فاز و نول از قسمت بالای این فیوزها وارد شده و از قسمت پایین خارج می شود. ولی برای فیوزهای مینیاتوری و فشنگی اینکه ورودی از بالا باشد یا پایین، مهم نیست.

 

حال به سراغ این موضوع می رویم که، ظرفیت فیوزهایی که در جعبه فیوز استفاده می کنیم، چقدر باید باشد ؟

برای سرخط روشنایی ها از فیوز ۱۰ آمپر استفاده کنید.

برای سرخط پریز های آشپزخانه از فیوز ۱۶ یا ۲۰ آمپر استفاده کنید.

برای سرخط پریزهای حال و خواب از فیوز ۱۶ آمپر استفاده کنید.

برای فیوز اصلی و فیوز محافظ جان، از فیوز ۲۵ یا ۳۲ آمپر استفاده کنید.

ظرفیت فیوز ها با علامت C یا A بر روی آنها نوشته شده است. مثلاً اگر روی یک فیوز نوشته شده بود، C16 یا ۱۶A  یعنی این فیوز ۱۶ آمپر است.

 

نکته: ورودی و خروجی در فیوزهای مینیاتوری مهم نیست، یعنی مهم نیست که ورودی از بالای فیوز باشد یا از پایین. ولی معمولا برقکارها ورودی را از زیر فیوز های مینیاتوری قرار می دهند و خروجی را از پیچ بالای فیوز می گیرند.

 

این آموزش از کتاب آموزش برق ساختمان و سیستم های اعلان حریق آمده است، اگر به دنبال مطالب جذابتر در مورد برق ساختمان هستید، سری هم به لینک بالا بزنید.



391 دیدگاه + فرستادن دیدگاه

  • سلام جواب سوال قبلو گرفتم متشکرم اقای مهندس برای فیوز منازل فرمودید فیوزها از نظر سرعت به ۴ دسته a.b.c.d. تقسیم میشن ما برای منزل از کدوم سرعت استفاده کنیم؟ بعد اینه استفاده از یک فیوز محافظ جان در جعبه فیوز برای کل ساختمان کافیه؟ متشکر

    • سلام.خواهش میکنم. برای فیوز منازل از نوع بی یا سی استفاده کنید. البته استاندارد میگه فقط نوع بی قابل قبوله.
      بله استفاده از یک محافظ جان کافی هست.

  • سلام خدمت شما مهندس عزیز

    سوال:هزینه بستن هر فیوز در جعبه فیوز چقدره؟

    • سلام. هر فیوز یک شعله حساب میشه. حالا باید سوال کنید که هزینه هر شعله تو شهر شما چقدره.
      حدوداً هر شعله ۸۰۰۰ تومنه.
      البته اگر تعداد فیوزها زیاد باشه با این قیمت حساب میشه. و اگر یکی دو تا باشه دیگه بستگی به سلیقه شما داره.

  • سلام اقای مهندس
    سوال مهمی ذهنم رو درگیر کرده من کتاب شما رو مطالعه کردم در مبحث مربوط به جعبه فیوز و سر خطها اومده که سر خط کلید ها یک فیوز جدا داره سرخط پریزها سر خط جدا داره اگه این طور باشه بطور مثال لازمه که برق یک اتاق رو قطع کنم این طور که اگه کلید یا پریزو قطع کنم یکی دیگش برق داره این طوری باید ۲ تا فیوز قطع کنم در حالی که سیم کشی که تو منازل هست داخل جعبه فیوز یک فیوز مخصوص کل برق اتاق خواب یا اشپزخانه یا پذیرایی هست که هر فیوز رو که قطع کنیم کل روشنایی و پریزها قطع میشه کدوم روش درست تره؟ این برام خیلی مهمه

    • سلام آقای پرویزی. تنها چیزی که استانداردهای جدید برق ساختمان اون رو قبول داره اینه که سرخط روشنایی ها از سرخط پریزها جدا باشه.
      شاید در گذشته در خیلی از منازل این مورد رعایت نمیشده و برقکار به خیال اینکه داره در مصرف فیوز و سیم صرفه جویی میکنه، برای روشنایی و پریزها یک سرخط مشترک قرار میداده، ولی امروزه رعایت این مورد یکی از الزامات هست.
      حتماً هم نباید برای یک اتاق، دو فیوز نصب کنید(یکی برای روشنایی یکی برای پریزها) بلکه می تونید برای روشنایی چند اتاق یک فیوز و برای پریزهای اون اتاق ها هم یک فیوز در نظر بگیرید.

  • باسلام…و تشکر ازوقتی که برای ما میگذارید….
    آیا اگر فیوز کنتور ما ۲۵ آمپر باشه و ما داخل جعبه فیوزمان برای آشپزخانه یا کولر فیوز ۳۲ آمپر بگذاریم کار اشتباهی کرده ایم؟چون درصورت اتصالی یا اضافه بار قبل از فیوز خطی که مشکل دارد، فیوز کنتور برق کل ساختمان را قطع میکند….اگر اشتباه است چرا بعضی از برق کارها فیوز بالاتری از فیوز کنتور اصلی انتخاب میکنند؟آیا دلیل خاصی دارد؟

    • سلام. خواهش می کنم. بله کار اشتباهیه که فیوز داخل واحد از فیوز کنتور بزرگتر باشه. در این صورت عملاً فیوز داخل واحد کاری انجام نمیده.

  • سلام جناب مهندس … خسته نباشید
    ببخشید شاید سوال خنده داری باشه ولی آیا می تونیم سیم نول روشنایی رو به سیم نولی که از جعبه فیوز اومده و به پریز رسیده وصل کنیم؟ یعنی میشه سیم نول روشنایی رو از سیم نول پریز تامین کنیم؟

    • سلام. بله اگر اجرای اصولی و رعایت مقررات براتون مهم نباشه می تونید نول رو از یا از یک پریز بگیرید.
      ولی گرفتن نول از جعبه فیوز هیچ مشکلی نداره.

      • خیلی ممنون از راهنمایی تون … اگر در یک ساختمانی که به روش جعبه فیوز اجرا شده و هیچ جعبه تقسیمی نداریم برای پریزهای بعدی هم همینطوره!؟ یعنی باید سیم نول پریزی که از جعبه فیوز تا (مثلا سیم نول پریز داخل اتاق خواب که فرضا ۲۰ متر) دور هست بازم از جعبه فیور تامین بشه یا از پریزهای قبل از اون (مثلا پریز برق هال)!؟

        • سلام. بله باید سیم های نول هر سرخط جدا باشن.

          • ببخشید اینو می پرسم. دلیل این کار چیه؟ در خطراتی می تونه همراه خودش داشته باشه!؟ بعضا شنیدم که در چنین حالتی پریز دو فاز می شه! آیا این مورد صحت داره؟ یا نه!؟

          • سلام. دو فاز شدن در یک حالت دیگه اتفاق می افته. دلیلش اینه که مثلاً وقتی گفته میشه برای روشنایی ها از سیم نمره ۱/۵ استفاده کنید و برای پریزها از نمره ۲/۵، در صورت استفاده مشترک هر دوی اینها از یک سیم نول ظرفیت هر دو سرخط به اندازه همون یک رشته سیم مشترک پایین میاد.

          • در ضمن سیم کشی منزل ما که البته به روش قدیمی (جعبه تقسیم) اجرا شده، تمام سیم های نول روشنایی از سیم نول پریز کناریش گرفته شده

          • با سلام و تشکر فراوان از راهنماییتون
            سیم کشی منزل ما به روش قدیمی (جعبه تقسیم) اجرا شده، تمام سیم های نول روشنایی از سیم نول پریز کناریش گرفته شده؛ آیا سیم کشی به صورت اصولی و تابع مقررات سیم کشی هست یا خیر؟

          • سلام. خیر.
            دیگه کاریه که شده. برقکارها تا چند سال قبل همه به روش قدیمی سیمکشی می کردن.

  • سلام. یکی از فیوزهای داخلی خونه ۲۰آمپره که برای پریزهاست و نوع b هست. فیوز کنتور ۲۵ آمپر نوع b هست. چرا وقتی اتصال کوتاه توی یک پریز دارم هم فیوز داخلی میپره هم فیوز کنتور؟ چکار کنم فقط فیوز داخلی بپره؟

    • سلام. علاوه بر مقدار آمپر، فیوز ها یک مشخصه حساسیت هم دارند. یک فیوز ۱۶ آمپر از یک برند دیگه رو با اون فیوز ۲۰ آمپر تعویض کنید، مشکل حل میشه.

  • سلام
    ورودی فاز و نول در کلید محافظ جانی که مشخص نیست نحوه اتصال تفاوتی ندارد؟

    • سلام. بنده که تا به حال چنین محافظ جانی ندیم. ولی همه محافظ جان ها به این صورته که فاز از ترمینال بالا سمت راست و نول از ترمینال بالا سمت چپ وارد میشه و فاز از ترمینال پایین سمت راست و نول از ترمینال پایین سمت چپ خارج میشه.

  • سلام وقت بخیر. سوال کلی داشتم. مگر توان خریداری شده برای یک منزب مسکونی ۵ کیلووات نیست که میشه حدود ۲۵ آمپر؟ ولی اگر جریان فیوزهای مربوط به روشنایی و پریزها و… رو جمع کنیم که خیلی بیشتر از ۲۵ امپر میشود. ممنون میشوم در صورت وجود وقت، پاسخ بفرمایید.

    • سلام. بله همین طوره. ولی قرار نیست که مجموع جریان همه فیوز ها بشه ۲۵ آمپر، شاید همه سرخط ها قطع باشن و فقط یک سرخط بخواد از حداکثر جریانی که سیم های اون مدار می تونه تحمل کنه استفاده کنه.
      مثلاً روشنایی و پریزهای همه واحد قطع باشه و فقط پریزهای آشپزخانه بخواد از حداکثر ظرفیتش استفاده کنه.

برای ارسال سوال، نظر، انتقاد، پیشنهاد، از فرم زیر استفاده کنید

فقط به سوالاتی پاسخ داده می شود که مرتبط با موضوع فوق باشد.


آخرین سوالات پاسخ داده شده

محصولات آموزش برق و سیستم های حفاظتی

هدیه رایگان سایت

هم می توانید از برق کشی لذت ببرید و هم از آن درآمد خوبی کسب کنید.
اگر:
کتاب آموزش جامع برق ساختمان را خوانده باشید. برای دریافت رایگان فصل اول این کتاب در ایمیل خود، کافیست آدرس ایمیلتان را وارد کنید.



آمار بازدیدکنندگان

  • کاربران حاضر: 0
  • بازدید امروز: 834
  • بازدید دیروز: 11,781
  • بازدید ماه: 321,398
  • تاریخ به‌روزشدن سایت: مهر ۱۲, ۱۳۹۶

سایت استادکارُ شاگرد

آموزش برق ساختمان در اینستاگرام