آذر
۹
۱۳۹۵

فتوسل معکوس

همراهان همیشگی سلام. امیدوارم حالتان خوب باشد و همیشه تلاش کنید تا دنیا را جای بهتری برای زندگی کنید. ببخشید که چند روزی نبودیم و ببخشید که تعداد زیادی از سوالات ارسالی شما بی جواب ماند. چند روز قبل بزرگترین پشتوانه زندگی ام، پدرم، از دنیا رفت، و روحیه ای برایم نمانده بود که آموزش های جدیدی را برایتان بنویسم. از شما می خواهم اگر هنوز نعمت پدر و مادر را در زندگیان دارید همین امروز به دیدن آنها بروید یا حداقل گوشی تلفن را بردارید و حال آنها را جویا شوید. من حالا می فهمم هر ثانیه از صدای پدر، حتی از پشت تلفن چقدر ارزش دارد. مثل من در آرزوی شنیدن صدای پدر نمانید و همین الان با او تماس بگیرید.
مرادی- مدیر سایت
.
.
.

آموزش امروز را پی می گیریم و اگر کاستی داشت لطفاً آن را از طریق فرم پایین صفحه به ما گوشزد کنید. در این آموزش هر جا که ما از کلمه فتوسل استفاده می کنیم، منظورمان فتوسل های نوری است که در برق ساختمان استفاده می شود.

فتوسل

چند روز قبل یکی از برقکارهای عضو سایت، تماسی با ما داشته و روش طراحی مداری را سوال فرمودند، مبنی بر این که می خواهند در یک اتاقک پرورش قارچ، یک فن را نصب کنند، به طوری که این فن روزها روشن و شب ها به صورت خودکار خاموش شود. قطعاً اولین چیزی که به ذهن هر برقکاری می رسد این است که باید از فتوسل استفاده کند. ولی اگر دوباره به سوال دقت کنید می بینید که قضیه کمی فرق می کند. چون فتوسل مدار ما را در طول روز خاموش و در طول شب روشن می کنند، در صورتی که ایشان مداری را می خواستند که برعکس این عمل کند، یعنی در طول روز فن را روشن و در طول شب فن را خاموش کند. در این صورت شما نیاز به یک فتوسل معکوس دارید.
ساخت این مدار فتوسل معکوس بسیار ساده بوده و کمتر از ۲۰ هزار تومان هزینه دارد.

اگر قبلاً آموزش نصب فتوسل را مطالعه نکرده اید حتماً به این لینک سری بزنید.

 

 

وسایل لازم برای ساخت فتوسل معکوس

یک عدد منبع تغذیه ۱۲ ولت دی سی

یک رله ۱۲ ولت دی سی، ۱۰ آمپر

یک فتوسل نوری معمولی

 

نقشه اتصال این قطعات به صورت زیر است،
مدار فتوسل معکوس :

 

نقشه فتوسل معکوس

 

برای بزرگتر شدن نقشه می توانید روی آن کلیک کنید تا زوم شود.

همان طور که مشاهده می کنید، فاز و نول به ترتیب به سیم های مشکی و سفید رنگ در فتوسل وصل شده اند. به این دو سیم (مشکی و سفید) ورودی های فتوسل گفته می شود (در برخی از فتوسل ها به جای سیم سفید از سیم آبی استفاده شده و به جای سیم مشکی از سیم قهوه ای). آنگاه از سیم قرمز رنگ که برگشتی فتوسل نام دارد، یک سیم به ورودی منبع تغذیه ۱۲ ولت وصل شده است. آنگاه از خروجی منبع تغذیه ۱۲ ولت به پایه های منفی و مثبت یک رله وصل شده است، بد نیست همین جا با رله هم آشنا شوید. رله یک قطعه الکترونیکی کوچک است که اگر به آن یک جریان کوچک بدهیم می توانیم با آن یک جریان بزرگتر را قطع و وصل کنیم. رله ای که ما در مدار بالا استفاده کرده ایم یک رله شیشه ای کوچک مانند تصویر زیر است. اندازه این رله به اندازه یک بند انگشت است که حتماً در مدارهای الکترونیکی مثل آن را زیاد دیده اید. در نسخه جدید کتاب آموزش برق ساختمان زیاد در مورد رله صحبت کرده ایم.

 

رله 12 ولت DC

 

این رله ها پنج پایه دارند که اگر پشت یک رله را به سمت خود بگیرید، شماره پایه های آن مانند تصویر زیر است.

 

پایه های رله 12 ولت

اگر حوصله لحیم کاری ندارید می توانید از رله هایی استفاده کنید که روی بردهای آماده نصب شده اند و پین های آن با ترمینال به سیم های برق وصل می شود. چیزی شبیه تصویر زیر:

رله 12 ولت dc
در این رله ها کافیست خروجی منبع تغذیه ۱۲ ولت را به دو ترمینال سمت راست وصل کنید (که در تصویر بالا با علامت دی سی مثبت و دی سی منفی برچسب گذاری شده اند) و ، پایه های Com، NO، NC هم که روی ترمینال سمت راست برچسب گذاری شده اند. حتماً مطلب رله چیست را در سایت مطالعه کنید تا بیشتر با رله آشنا شوید.

 

بعد از بستن نقشه بالا، مدار شما آمادست، و می توانید به جای فن، هر وسیله دیگری را در این مدار قرار دهید. این مدار فتوسل معکوس به این صورت عمل می کند که در طول روز وقتی فتوسل غیر فعال است، منبع تغذیه ۱۲ ولت هم غیر فعال است. و هیچ برقی به بوبین های رله نمی رسد، در این صورت پایه COM رله با پایه NC رله در ارتباط است و فن همیشه روشن است.
و در طول شب که فتوسل فعال می شود، منبع تغذیه ۱۲ ولت هم فعال می شود و برق ۱۲ ولت را به بوبین های رله می فرستد. در این صورت رله فعال شده و پایه COM را به پایه NO وصل می کند، پس فاز ورودی به فن قطع شده و فن خاموش می شود.

 

چند نکته:

اینکه چرا ما از رله ۱۲ ولت استفاده کردیم، به این خاطر است که این رله قیمت پایینی دارد و در تمام مغازه های فروش قطعات الکترونیک یافت می شود. و اِلا رله هایی در بازار هستند که با برق ۲۲۰ ولت AC تحریک می شوند و شما مستقیم می توانید برق خروجی فتوسل را به آنها وصل کنید و منبع تغذیه ۱۲ ولت را حذف کنید.

 

روش دوم برای ساخت فتوسلی که برعکس فتوسل های معمولی کار کند.

اگر داخل یک فتوسل معمولی را باز کنید خواهید دید که رله ای شبیه تصویر بالا، روی برد آن قرار دارد. اگر با الکترونیک آشنایی جزئی داشته باشید می توانید پایه NC این رله را پیدا کنید. این پایه روی برد به پایه COM وصل شده است، کافیست با یک تیغ تیز، روی برد را خراش داده و این پایه را از پایه COM جدا کنید. آنگاه به پایه NC یک سیم لحیم کنید. این سیم خروجی در واقع کار همان فتوسل معکوس را انجام می دهد. یعنی در طول روز این سیم برقدار شده و در طول شب برق آن قطع میشود.



46 دیدگاه + فرستادن دیدگاه

  • باعرض سلام وتشکر از بابت مطالب جالب و کارامد سایت.من مدت چهار سال است که برقکارم اماچند تا مدار در سایت دیدم که جالب بود مثل فتوسل معکوس که نمی دونستم.به خاطر همین گفتم یه سوالی رو بپرسم شاید شما بتونین کمکم کنین.اگه بخایم برای یه جایی مثل استخر پرورش ماهی که لازم دارن وقتی برق شهر میره اینا متوجه بشن وگرنه با تلفات سنگین مواجه میشن خاستم دستگاهی که این کار رو انجام میده بذاریم به خاطر هزینه چند صد هزارتومانیش میشه کاری انجام داد که کم هزینه و کارامد باشه ممنون.

    • سلام آقای تشکری. از لطف شما سپاسگذارم.
      بله امکان پذیره. شما می تونید یک برق ۲۲۰ ولت رو به پایه های بوبین یک رله وصل کنید. بعدش از پایه های com و nc به یک مدار آژیر وصل کنید که وقتی برق بره، پایه های رله تغییر حالت میده و اون آژیر که با یک باطری کار می کنه، شروع کنه به آژیر کشیدن.
      اگر مالک استخر در اون نزدیکی نیست که بتونه صدای آژیر رو بشونه، می تونید با همون پایه های رله، یک تلفن کننده رو تحریک کنید تا به مالک استخر تلفن بزنه و مالک رو با خبر کنه. قیمت یک تلفن کننده معمولی حدوداً ۲۰۰ تومنه.

  • با سلام
    ممنونم از زحمات جناب عالی بابت بالابردن سطح فنی عزیزانمون
    یه سوال داشتم از خدمتتون
    توی رله پایه com بهش برق ۲۲۰ ولت وصله که مشخص نیست تو مدار از کجا اومده و به کجا میره ممنون میشم راهنماییم کنید.

    • سلام. خواهش می کنم.
      به این پایه یک سیم فاز ۲۲۰ ولت وصل کنید. این فاز ۲۲۰ رو از هر جایی هم که بیارین مهم نیست.
      بعدش بقیه کارها رو بسپارین به رله. چون خودش همین فاز ۲۲۰ ولت رو از پایه ی nc میده بیرون تا به فن بره.

  • سلام منظور از منبع تغذیه ۱۲ولت همان ترانس۱۲ولت است وبرای فتوسل معکوس باید چند آمپر باشد

    • سلام بله منظورمون همونه.
      ۵۰۰ میلی آمپر یا ۱ آمپر.

  • با سلام و عرض ادب درگذشت پدر گرامی تان را صمیمانه تسلیت میگویم . و از ایجاد این سایت تشکر مینمایم . آرزوی سلامتی و موفقیت برایتان دارم .

  • سلام مهندس.تسلیت.خدایی سایت بسیار عالی داری و آموزنده.درموردسیستم ارت و اعلان حریق هم pdfبذارید.باتشکر

    • سلام. مرسی از لطفتون. چشم در روزهای آینده

  • سلام مهندس نحوه باز بسته کردن کلید پریزهای جدید که اومدن میزارید

    • سلام دوست عزیز. تنوع کلید پریزهای جدید خیلی زیاد شده و نصب هر کدوم با بقیه فرق می کنه. یک عکس از کلید مورد نظرتون ارسال کنید تا شما رو راهنمایی کنم

  • ميخام فتوسل مو هم خودكار كار كنه هم خودم بتونم با سويچ خاموش و روشن اش كنم

    • سلام. باید بین سیم فازی که میره به فتوسل و سیم فازی که از فتوسل به عنوان برگشتی خارج میشه یک سویچ نصب کنید این کلید برای شب کاربرد داره و یک کلید در مسیر سیم فازی که میره به فتوسل. این کلید برای روز کاربرد داره.

  • امیدوارم عجر معنوی این اموزش به پدرتون برسه. روحشون شاد و یادشون گرامی…. سپاسگذارم…

  • سلام .مهندس من دیر متوجه شدم شاید الان کار درستی نباشه ولی درگذشت پدر گرامی تان را به شما تسلیت وبرای آن مرحوم مغفرت الهی را آرزو میکنم.

  • سلام آقای مهندس. اگر امکانش هست توی یه پست جداگونه نحوه نصب محافظ کلی ساختمان که شامل یک کنتاکتور و یک محافظ معمولیه رو توضیح بدید. هم سه فاز هم تک فاز. ممنون از مطالب مفیدتون. موفق باشین…

    • سلام. چشم. در روزهای آینده.

  • سلام مهندس تسلیت عرض میکنم فوت پدرو

  • سلام جناب مهندس مرادی عزیز درگذشت پدر گرامیتان را به شما و خانواده شما تسلیت عرض میکنم . ممنون از مطالب زیبا و آموزنده تان اگه میشه توضیح کاملی درباره ی انواع رله های ششه ای بدهید باتشکر

    • سلام دوست عزیز. ممنونم از لطف شما. بنده هم آرزوی سعادت برای شما و خانواده گرامی دارم.
      چشم. تا چند روز آینده یک مطلب کامل در مورد انواع رله ها در سایت قرار میدیم.

  • سلام ضمن عرض تسلیت از خداوند متعال برای ان مرحوم رحمت الهی وبرای بازماندگا ن صبر مسئلت می نمایم . چند سئوال فنی دارم ۱- این ساعت فرمان چه هست ودر چه فروشگاهی باید خرید (لوازم الکتریکی یا فروشگاه قطعات رقی خودرو )۲-ایا میشود در چراغ های معابر لاک پشتی روی تیر های برق شبکه فشارضعیف قرار دارند لامپ های کم مصرف مثلا ۵۰یا ۷۰ وات نصب کرد ۳- ایا میشود با تغییر سایز سیم ها ولتاژ ارسالی به یک مصرف کننده را تعیین وتنظیم کرد مثالی بزنید . از پاسخ شما ممنون

    • سلام. سپاسگذارم از شما دوست عزیز.
      در این مطلب در مورد ساعت فرمان صحبت شده، که می تونید مطالعه کنید. فتوسل
      معمولاً خیلی از الکتریکی ها دارن، مارک شیوا امواج هم مارک خوبیه.۲- منظورتون چراغ های شرکت برقه که روی تیر های برق نصب میشن یا چراغ های روی “پایه چراغ های پارکی”؟ اگه منظورتون پایه چراغ های پارکی هستش بله می تونید. ولی برای چراغ های شرکت برق نه نمی تونید.۳- نه ولتاژ رو به این صورت تنظیم نمی کنن. از یک دیمر استفاده کنید.

  • سلام
    درگذشت پدربزرگوارتان را ازصمیم قلب تسلیت میگم,خداوندبه شماوخانواده محترم صبرعنایت فرماید.واقعاپدرومادرعزیزانی هستندکه به هیچ عنوان جایگزین ندارند.
    امیدوارم با ابرارمحشورشوندان شاءالله.

  • سلام جناب مهندس.ممنون از مطالب مفیدتون
    خدا انشالله پدرتون را بیامرزه.وبه شما وخانواده محترمتون صبر بده

  • با سلام
    میخواستم بدانم چگونه می توان با استفاده از
    دو عدد رله تایمر دوزمانه خاموش و روشن ککننده ساخت؟
    مثلا تایمر یک دقیقه فرمان خاموش بدهد وو ده دقیقه فرمان روشن

    • سلام. این چیزی که شما می فرمایید ساخت مدارش خیلی ساده نیست ولی شدنیه و دوستان چینی قبلاً این مدار رو ساختن و با قیمت خیلی پایین الان تویه بازار هست. به این مطلب سری بزنید تا کاملاً متوجه بشید. پریز های تایمردار

    • دوست عزیز، من همچین تایمری رو لازم داشتم و در نهایت از موسسه معتبر مهران کیت با نام تایمر دو زمانه تهیه کردم.. مدار ساده ایه با دو تا آی سی ۵۵۵ و الان هم مدتهاست که برای من کار میکنه ولی مثل تایمر های پیشرفته تر و صد البته گرونتر، خیلی دقیق نیست، مثلا من خودم طوری تنظیم کردم که چهل دقیقه روشن باشه، سی چهل ثانیه خاموش، چهل دقیقه ایه خوبه با خطای کم، ولی تایم خاموشش یه از چهل ثانیه تا یک و نیم دقیقه متغیره و امکان دقیق تنظیم کردنش هم وجود نداره. شاید بتونه کار شما رو هم راه بندازه.

  • مهندس یه سوال حالا اگه مصرف کننده آمپر بالایی بکشه،رله هایی با آمپر بالا تو بازار موجوده بعد اینکه منبع تغذیه رو هم باید عوض کرد یا نه؟

    • سلام. بله رله های با آمپر بالا در بازار هست. نه نیازی به تعویض منبع تغذیه نیست.

  • سلام،واقعا به کارم میاد این مطلب،دستتون درد نکنه مهندس عالی بود👍

  • سلام جناب استاد مرادی عزیز درگذشت پدر گرامیتان را به شما و خانواده شما تسلیت عرض میکنم . ممنون از مطالب زیبا و آموزنده تان

  • سلام مرسی از وبسایت عالیتون؛ بنده از طریق ایمیل متوجه این موضوع شدم و میخواستم تشکر کنم از زحماتتون.
    سپاس.

  • سلام
    جناب مرادی عزیز درگذشت پدر گرامیتان را به شما و خانواده محترم تسلیت میگویم . و از برنامه خوب و آموزشی شما نهایت تشکر را دارم . رضا

  • عرض تسلیت و ارزوی شادی روح تازه در گذشته ..برای فرمان به فن احتیاجی به فتوسل نیست و باید از یک ساعت فرمان استفاده بشه که هم فراونه و قیمتی هم نداره

    • سلام مسعود جان. ممنون از لطفتون.
      برقکاری که این سوال رو مطرح کرده بودند، تاکیدشون این بود که حتماً از فتوسل نوری معمولی استفاده کنن.
      و اینکه قیمت ساعت فرمان ۶۵ تومنه و قیمتش از مدار بالا بیشتره.

  • سلام براى اين كار تنها بايد از دو تا فتوسل استفاده كرد

    • سلام. چطور میشه با دو تا فتوسل یک فتوسل معکوس درست کرد؟ بیشتر توضیح بدین.

  • خدا صبرتون بده
    روحشون شاد

    • من در همین جا از تمام دوستانی که ابراز همدردی می کنن تشکر می کنم. انشاا… تن همتون سالم باشه و با خوشحالی کنار خانوادتون زندگی کنید.

  • نیازی به این کارها نیست
    کافیه روی برد فتوسل سیم خروجی از پایه NO رله باز کنیم به پایه NC رله وصل کنیم

    • سلام علی جان. ممنون بابت وقتی که می زارید و در بحث ها و گفتگوهای سایت شرکت می کنید.
      بله این روش هم امکان پذیره ولی نیاز هستش که فرد کمی با الکترونیک آشنایی داشته باشه، انشاا… دو سه روز دیگه این روش رو هم آموزش می دیم.

  • با سلام و خسته نباشید
    فوت پدرتون رو تسلیت میگم

  • روحش شاد خدا به شما وخانوادتون صبر عطا کند

  • روحشون شاد

  • با سلام و خسته نباشید
    آقای مهندس فوت پدرتون رو تسلیت میگم و این مطالب خیلی عالی بود
    باتشکر

    • سلام. ممنون از شما. انشاا… خداوند به شما و خونوادتون هم سلامتی بده.

برای ارسال سوال، نظر، انتقاد، پیشنهاد، از فرم زیر استفاده کنید

فقط به سوالاتی پاسخ داده می شود که مرتبط با موضوع فوق باشد.


محصولات آموزش برق و سیستم های حفاظتی

هدیه رایگان سایت

هم می توانید از برق کشی لذت ببرید و هم از آن درآمد خوبی کسب کنید.
اگر:
کتاب آموزش جامع برق ساختمان را خوانده باشید. برای دریافت رایگان فصل اول این کتاب در ایمیل خود، کافیست آدرس ایمیلتان را وارد کنید.



آمار بازدیدکنندگان

  • کاربران حاضر: 1
  • بازدید امروز: 6,794
  • بازدید دیروز: 11,381
  • بازدید ماه: 314,105
  • تاریخ به‌روزشدن سایت: فروردین ۳۱, ۱۳۹۶

سایت استادکارُ شاگرد

آموزش برق ساختمان در اینستاگرام