آذر
۱۲
۱۳۹۴

جعبه فیوز

آموزش نصب جعبه فیوز در برق ساختمان :

 

طریقه نصب و سربندی سیم ها در جعبه فیوز با فیوزهای مینیاتوری و فیوزهای محافظ جان در این آموزش تقدیم شما می گردد.

 

جعبه فیوز

جعبه فیوز

 

 

جعبه فیوز از قسمت های مهم در برق ساختمان است که در داخل هر واحد ساختمان و در ورودی آپارتمان نصب می شود، سرخط تمام مصرف کننده های یک واحد مسکونی از آن تغذیه می شود، و در نقشه های برق ساختمان آن را با علامت اختصاری DP نشان می دهند.

تا چند سال قبل در ساختمان های مسکونی خبری از جعبه فیوز نبود و به روش جعبه تقسیم سیمکشی منازل انجام می شد. ولی از آنجا که جعبه فیوز مزیت های زیادی را با خود آورد. استفاده از آن فراگیر و حتی مقررات برق ساختمان استفاده از آن را الزامی کرد. بزرگترین مزیت جعبه فیوز این است که در صورت ایجاد مشکل در یک سرخط، تنها آن مسیر از مدار خارج می شود و برق بقیه مسیرها قطع نمی شود.

از آنجایی که سر خط همه مصرف کننده ها به آن منتهی می شود. پس این قسمت تامین کننده ی برق تمام اجزای یک واحد مسکونی است.خود جعبه فیوز برق خود را توسط یک کابل سه رشته ۳*۶ از تابلو کنتور اصلی می گیرد. جعبه فیوزها از تعداد چهار تایی تا هر تعدادی که بخواهید در بازار موجود است.

 

قبل از این که به سراغ جعبه فیوز و نقشه سیم کشی آن برویم باید فیوزها را بشناسیم :

فیوز : فیوزها انواع مختلفی دارند ولی در برق ساختمان بیشتر با نوع فشنگی ، اتوماتیک، مینیاتوری و محافظ جان سروکار داریم، پس به توضیح این موارد بسنده می کنیم.

فیوزهای مینیاتوری، فشنگی و اتوماتیک (آلفا) : این سه مدل از فیوزها مدارات برق را در مقابل اتصال کوتاه ( یعنی برخورد سیم فاز با نول ) و اضافه بار ( یعنی کشیدن جریانی بیشتر از جریان نوشته شده روی فیوز ) محافظت می کنند. فقط یک ورودی و یک خروجی دارند و در مسیر سیم فاز قرار می گیرند، پس می توان گفت که به صورت سری در مدارهای برق ساختمان قرار می گیرند.
در تصویر پایین یک مدل فیوز فشنگی به همراه پایه را مشاهده می کنید. این فیوزها از سه قسمت تشکیل شده اند.مغزی، کلاهک و پایه فیوز. و اگر این فیوز عمل کند، باید دور انداخته شود. چون یک بار مصرف هستند. برای تعویض آنها هم باید کلاهک آن را در خلاف جهت عقربه های ساعت بچرخانید و مغزی را بیرون آورده و تعویض کنید.

فیوز فشنگی

فیوز فشنگی

 

و در تصویر پایین فیوزهای اتوماتیک یا آلفا را مشاهده می کنید.برخلاف فیوزهای قبلی که یک بار مصرف هستند، این فیوزها اگر عمل کنند، کافیست چند ثانیه صبر کنید تا خنک شوند و سپس دکمه مشکی را دوباره فشار دهید تا اتصال برقرار شود. دکمه قرمز رنگ هم به این خاطر است که بتوانید به صورت دستی فیوز را قطع یا وصل کنید.
این فیوزها هم مانند فیوزهای قبلی روی یک پایه بسته می شوند.

فیوز اتوماتیک

فیوز اتوماتیک

و در پایین تصویر یک فیوز مینیاتوری را مشاهده می کنید. فیوزهای مینیاتوری  پرکاربردترین فیوزها در برق ساختمان هستند. و از لحاظ سرعت کار به چند دسته تقسیم می شوند.

 

فیوز مینیاتوری

فیوز مینیاتوری

 

نقشه سیمکشی و سربندی جعبه فیوز :

نقشه نصب فیوزهای مینیاتوری در تصویر زیر آمده است. نقشه فیوزهای فشنگی و فیوزهای اتوماتیک هم دقیقاً به همین شکل  است.

 

 

نقشه جعبه فیوز

نقشه جعبه فیوز

به خاطر شلوغ شدن نقشه بالا ادامه سیم ارت رسم نشده است. کافی است تمام سیم های ارتی که به داخل جعبه فیوز می آید را با چسب برق یا شمش ارت به سیم ارت اصلی وصل کنید.

 

فیوزهای محافظ جان : فیوزهای محافظ جان که کم کم دارد جای خود را در برق ساختمان باز می کند، علاوه بر اضافه بار و اتصال کوتاه، می تواند از برق گرفتگی، شوک الکتریکی، جریان نشتی و افزایش ولتاژ هم از مدار شما محافظت کند.

این فیوز ها دو ورودی و دو خروجی دارند. یعنی علاوه بر سیم فاز، سیم نول هم به فیوز محافظ جان وصل می شود. نقشه نصب فیوز محافظ جان در پایین رسم شده است.

 

 

نقشه فیوز محافظ جان

نقشه فیوز محافظ جان

می بینید که فاز و نول از قسمت بالای این فیوزها وارد شده و از قسمت پایین خارج می شود. ولی برای فیوزهای مینیاتوری و فشنگی اینکه ورودی از بالا باشد یا پایین، مهم نیست.

 

حال به سراغ این موضوع می رویم که، ظرفیت فیوزهایی که در جعبه فیوز استفاده می کنیم، چقدر باید باشد ؟

برای سرخط روشنایی ها از فیوز ۱۰ آمپر استفاده کنید.

برای سرخط پریز های آشپزخانه از فیوز ۱۶ یا ۲۰ آمپر استفاده کنید.

برای سرخط پریزهای حال و خواب از فیوز ۱۶ آمپر استفاده کنید.

برای فیوز اصلی و فیوز محافظ جان، از فیوز ۲۵ یا ۳۲ آمپر استفاده کنید.

ظرفیت فیوز ها با علامت C یا A بر روی آنها نوشته شده است. مثلاً اگر روی یک فیوز نوشته شده بود، C16 یا ۱۶A  یعنی این فیوز ۱۶ آمپر است.

 

نکته: ورودی و خروجی در فیوزهای مینیاتوری مهم نیست، یعنی مهم نیست که ورودی از بالای فیوز باشد یا از پایین. ولی معمولا برقکارها ورودی را از زیر فیوز های مینیاتوری قرار می دهند و خروجی را از پیچ بالای فیوز می گیرند.

 

این آموزش از کتاب آموزش برق ساختمان و سیستم های اعلان حریق آمده است، اگر به دنبال مطالب جذابتر در مورد برق ساختمان هستید، سری هم به لینک بالا بزنید.



332 دیدگاه + فرستادن دیدگاه

  • با سلام
    اگر در کلید محافظ جان تکفاز سیم فاز وردی به ترمینال شماره۲ و سیم فاز خروجی به ترمینال شماره ۱ وصل شود چه اشکالی پیس میاید
    با تشکر

    • سلام. کلید محافظ جان درست عمل نخواهد کرد. ترمینال شماره ۱ باید ورودی باشه و ترمینال شماره ۲ باید خروجی باشه.

  • سلام
    سپاس از حسن نیت و وقتی که میزارید
    ارزانترین و بهترین روش تست سلامت کلید محافظ جان به چه صورته؟

    • سلام. یک شستی روی کلید محافظ جان هستش که روی اون نوشته شده تست. اگر با فشردن اون شستی محافظ جان عمل کرد یعنی سالمه

      • ممنونم
        در مسکن مهر مشغول بودیم بعد برا تست همین کار رو میکردیم و به علاوه یکی از پریزها رو سیم فازش رو به ارت وصل میکردیم اگر محافظجان عمل میکرد میگفتند سالمه بعد از ما اکیپ دیگه ای امده بودند و اعلام کردند چند تاش خرابه و باید عوض بشه و گفتند با دستگاه تست کردند
        این موضوع به چه صورته؟

  • با سلام و عرض ادب ایا جابجایی جعبه فیوز مینیاتوری اپارتمان که منجر به قطع و اضافه نمودن سیم به ورودیها و خروجیهای فیوزها میگردد و تعدادی نقطه اتصال ایجاد مینماید از نظر فنی و ایمنی امکان پذیر میباشد. ضمنا بعرض میرسانم فیوزها عبارتند از : ۱- اصلی ۲۵ ۲-اشپزخانه ۱۶ ۳ – هال و اتاقها ۱۶ ۴-کولر گاری اسپلیت۲۵۰۰۰ :۲۵ ۵- کولر گازی پنجره ای ۳۰۰۰ : ۲۰ ضمنا طول مسیر جابجایی حدود ۲متر میباشد.

    • سلام. بله امکان پذیره و خیلی ها در بازسازی ساختمان این کار رو می کنن.(البته مقررات اجرایی ساختمان چنین کاری رو نهی می کنه)
      فقط از یک برقکار ماهر بخواهید که اتصالات رو به درستی و با استفاده از وارنیش حرارتی انجام بده.

  • سلام من رفتم خونه یکی از اشناهامون سیم های برق اونجا رو بازسازی کردم یعنی قبلا فاز مستقیم چرخیده بود نول رفته بود داخل ی کلید مینیاتوری ۲۵ فقد همین یکی فیوز بود من این مشکلو درست کردم و سیم های داخلی رو جدا کردم و به پنج تا فیوز تقسیم کردم الان اتصال کوتاه میدم همه فیوز ها میپرند از داخل جعبه فیوز تا پایین فیوز کنتور میخواستم بدونم طبیعی هست یا نه؟

    • سلام. اگر سیم های داخلی رو درست تقسیم کرده باشین. با اتصال کوتاه فقط باید فیوز اون سرخط و گاهی هم فیوز اصلی باید بپره. به احتمال زیاد یک جای کار مشکل داره.

  • سلام دستگاه هوشمند ساختمان وجود دارد یا میشه بخریم

    • سلام. سوال واضح نیست.

  • با سلام،

    اخیرا مکانی را برای محل کار اجاره کردم. در اولین روز ورود به محل متوجه شدم که هیچیک از اتاقها کلیدی برای روشنایی ندارد. وقتی در این مورد از مالک سوال کردم ، فرمودند که می توانید از کلیدهای مینیاتوری که در ابتدای درب ورودی آپارتمان قرار دارد برای خاموش و روشن کردن چراغ ها استفاده کنید. و گفتند که اساسا برای ساختمانهای اداری و تجاری کلید نمی گذارند و باید برای روشن و خاموش کردن از همان جعبه ای که در آن کلید فیوز های مینیاتوری گذاشته شده استفاده شود. می خواستم بپرسم که آیا این موضوع حقیقت دارد و چنین استانداردی برای عدم استفاده از کلید خاموش و روشن در اماکن اداری وجود دارد؟ آیا اینکه هر روز ما از کلید های مینیاتوری که برای قطع خودکار جریان برق طراحی شده اند به عنوان کلید خاموش و روشن استفاده کنیم باعث استهلاک آن و در نتیجه عدم کارایی بموقع در طول زمان نمی شود؟

    • سلام آقا محمد. اولاً محل کار جدیدتون مبارک باشه.
      دوماً در مبحث ۱۳ مقررات اجرایی برق ساختمان تاکید شده که نباید از کلیدهای مینیاتوری برای روشن و خاموش کردن چراغ ها استفاده کرد. چون بعد از مدتی عملکرد اصلی خودشون رو از دست میدن.
      کلیدهایی در بازار هست که دقیقاً مثل کلید مینیاتوری هستن ولی در واقع یک کلید قطع و وصل ساده هستن. می تونید یک دونه از اونها بگیرین و در داخل جعبه فیوز، روی ریل نصب کنید.

  • با سلام
    شما گفته بودید که محافظ جان ۲۵ یا ۳۲ امپر نصب کنید کدام بهتره منزل ما دارای دو ستگاه اسپلیت ۱۲ و ۱۸ هزار یک ابگرمگن و یک کولر ۱۸ هزار پنجره ای و یخچال و روشنائی اتاق و هال و حیاط می باشد کدام محفظ جان بهتره ۳۲ یا ۲۵ لطفا راهنمائی کنید

    • سلام. شما باید نگاه کنید که کنتور منزل شما چند آمپره. و متناسب با اون کلید محافظ جان رو انتخاب کنید. فکر میکنم کنتور شما ۳۲ یا ۵۰ آمپر باشه.

  • با سلام
    خانه ی ما دارای چهار اتاق خواب حال و پذیرایی و اشپزخانه می باشد و قصد مرمت ان را داریم و همچنین می خواهیم فیوز برق نیز در راهرو برای ان نصب کنیم جالب اینجاس که از جعبه ی تقسیم اصلی که در راهرو هست به صورت مجزا برای اتاق ها لوله ای رد نشده بلکه مثلا اتاق ها از جعبه ی های تقسیم حال و پذیرایی استفاده کرده اند در این حالت ایا امکان نصب جعبه ی فیوز برای خانه ی ما وجود دارد در این حالت باید به چه شکل عمل کرد و چند فیوز به کار بردو از چه نوعی ؟
    سوال دیگری که دارم این است که برای کولر گازی ظاهر باید از سیم یکدست استفده کرد در این حالت باید خرطوم جدیدی برای ان نصب کرد یا از درون خرطومهای موجود استفاده کرد و ایا باید ان رو به جعبه ی فیوز نیز اورد و برای ان فیوز جدا گانه نصب کرد
    با تشکر

    • سلام. برقکشی منزل شما به صورت قدیمی اجرا شده. و سرخط روشنایی تمام اتاق هاتون مشترکه. شما تنها می تونید یک دونه فیوز در ابتدای سرخط ورودی قرار بدین. از جعبه فیوز های روکار تکی هم استفاده کنید تا نیازی به خرابکاری زیاد نباشه.
      ۲- بله برای کولرگازی باید سیم یکدست استفاده بشه. و برای اون باید لوله گذاری مجزا انجام داد و در داخل جعبه فیوز یک فیوز مجزا نصب کرد.
      البته چون برقکشی منزل شما قدیمیست، فک نمی کنم که کابل اصلی ورودی به داخل واحد جوابگوی کولر گازی باشه. بنابراین باید مستقیم از کنتور تا کمپرسور بالای پشت بام یک کابل مجزا نصب کنید. شاید از نما یا از درز انقطاع ساختمان بشه این کار رو کرد.

  • با درود به شما مهندس عزیز و تشکر بابت مطالب آموزنده شما
    سوالی در مورد کولر آبی با برق dc دارم.
    ما به تازگی کولر منزل رو تعویض کردیم و خواستم بودنم کلید محافظ جانش رو باید قبل از ورود به فیوز مینیاتوریش نصب کنم یا به جای فیوز قبلی، محافظ جان رو نصب کنم؟

    • سلام. مرسی. کلید محافظ جان رو بعد از فیوز مینیاتوریش وصل کنید.
      البته نصب فیوز مینیاتوریش خیلی هم الزامی نیست.

  • سلام،در بعضی موارد مجبور هستیم با سیم برقدار کار کنیم،یعنی امکان قطع برق وحود ندارد،دسترسی به فیوز نداریم،وباید سیم فاز را لمس کنیم،راه کار ایمن شما برای این مواقع چیه؟با تشکر

    • سلام آقا میثم. بنده خودم چند سالی هستش که دیگه حوصله رفتن تا پایین و قطع کردن فیوز اصلی رو ندارم. یک شی پلاستیکی یا چوبی پیدا می کنم و زیر پام میزارم، مثل یک چهار پایه یا صندلی پلاستیکی. بعدش اگر دست به سیم فاز بزنید دیگه خطری نداره. البته مسئولیت این کار پای کسیه که این کار رو میکنه.

  • سلام و خسته نباشین خدمت جناب مهندس
    آقای مهندس امکان داره نرخ قیمت سیم کشی ساختمان رو بفرمایین؟
    مثلا اگه شعله ای کار کنیم قیمت کنده کاری و لوله گذاری و سیم اندازی و نصب کلید و پریز و چراغ چند میشه؟اگه متر مربع کار کنیم قیمت چقدره؟با تشکر فراوان

    • سلام. مرسی. به ایمیل شما ارسال شد.

  • با سلام
    کلید محافظ جان بدون اینکه خطایی در مدار داشته باشیم عمل میکنه اشکال کار کجاست اگه ممکنه نحوه عیب یابی رو توضیح بدین. با تشکر

    • سلام سیم ارت اصلی که از تابلو کنتورها به داخل جعبه فیوز میاد رو از بقیه سیم های ارت (در داخل جعبه فیوز) قطع کنید. و بفرمایید که با انجام این کار آیا درست میشه یا نه؟

  • خیلی عالی ممنون از همکاری وآموزش تان

  • با سلام
    جناب مهندس تو اشپزخانه اصولا باید چن تا پریز برق در نظر گرفته شود؟استانداردش چندتاست؟

    • سلام آقا محمد. در مورد پریزهای آشپزخانه به طور مفصل در کتاب آموزش برق ساختمان صحبت کردیم. استاندارش اینه که در آشپزخانه ۶ پریز برق نصب بشه. برای یخچال، هود، اجاق گاز، ماشین لباسشویی، پکیج، و یکی هم برای روی پیشخوان آشپزخانه

  • با سلام
    ناظر برق ما میگه که برای کولر و آشپذ خونه هم باید محافظ جان ۱۶ آمپر بصورت جداگانه ،غیر از محافظ جان اصلی، کار بذاریم آیا این کار طبق مقررات جدید مبحث ۱۳هست یا فقط یه سخت گیری سلیقه ایه؟

    • سلام. اگه کارفرما وضع مالیش خوبه، بهتره که نصب کنید.
      بله این سلیقه ای هستش.

  • سلام. خسته نباشید
    در جعبه فیوز من یک فیوز ۱۰ آمپر هست که یک کولر و یک یخچال و فر برقی و کتری برقی همه روی همین فیوز قرار گرفته. در بعضی مواقع که همه این وسایل روشن باشن فیوز میپره. سوالم اینه که آیا من میتونم بجای فیوز ۱۰ امپر فیوز ۲۰ آمپر قرار بدم؟ چه مشکلی ممکنه پیش بیاد؟

    • سلام. بهتر بوده که برقکار قبلی سرخط کولر رو از یخچال و فر و کتری جدا میکرده . ولی در کل حالا شما باید به جای فیوز ۱۰ آمپر یک فیوز ۱۶ آمپر نصب کنید. مشکلی پیش نمیاد.

  • سلام
    سوالی داشتم در مورد کولر آبی .
    آیا می توانیم از ۲ کلید مینیاتوری برای اطمینان بیشتر در کنار کولر استفاده کنیم ؟
    یک rccb کلید جان در کنار کولر قرار دهیم . و در ادامه سیم که واردجعبه فیوز هر طبقه میشود . در جعبه فیوز یک کلید هم مربوط به کولر هست.

    • سلام.
      بله امکان پذیره. یک کلید محافظ جان و یک فیوز. ولی بدونید محافظ جان کار فیوز رو هم انجام میده و این کار هزینه اضافی رو دستتون میزاره.

  • سلام. در مبحث ۱۳مقررات ملی ساختمان اومده که کلید محافظ جان باید بعد از فیوز مینیاتوری نصب بشه ولی شما در نقشه ای گذاشتید در سایت قبل از فیوز ها نصب کردید علتش چیه؟

    • سلام. کلید محافظ جان بعد از فیوز اصلی و قبل از فیوز سرخط ها قرار می گیره که در نقشه بالا فیوز اصلی ترسیم نشده. چون نصب فیوز اصلی در داخل جعبه فیوز اختیاریه.

      • سلام. در مبحث ۱۳مقررات ملی ساختمان اومده که کلید محافظ جان باید آخرين وسيله اي باشه كه در مدار نصب ميشه (بعد از فيوز ها —- سمت بار ) ميشه بيشتر توضيح بدبد ممنون

        • سلام. فیوز محافظ جان چه قبل از فیوزها باشه چه بعد از اونها، در هر صورت کارش رو انجام میده.

  • با سلام و عرض ادب .سوالی در خصوص مینیاتوری سه فاز حفاظ جان دارم …اول اینکه نحوه بستن نول به چ صورتی میباشد ؟یعنی باید نول ورودی مستقیم بر روی حفاظ جان نصب شود و تمامی خروجی ها بر روی خروجی حفاظ جان نصب شود یا اینکه میتوان از بین انها انشعاب گرفت؟!؟؟!جواب این سوال خیلی برام مهمه …چون از بینشون که انشعاب گرفتم حفاظ جان اصلا وصل نمی ایستاد؟واینکه ایا امکان هست از تو ساختمان مشکل باشد چون یطرف خانه برق لامپهای سقفش روشن نمیشه و کلید میناتوری ها همه بالا هستن…

    • سلام. یک نول از کابل اصلی به ترمینال نول ورودی محافظ جان وصل میشه و از نول خروجی محافظ جان به مصرف کننده میره. هر کدوم از سه تا فاز هم به صورت مجزا وارد یکی از ترمینال های بالای محافظ جان میشن و از ترمینال های زیر محافظ جان خارج میشن.

      • با سلام تشکر از جنابعالی ..و اینکه دوستانی عرض کردن که استفاده از محافظ جان ممکن است هرزگاهی بپره میگن که سیم کشی برق خانه خیلی شرطه ؟ایا چنین چیزی صحت داره چون بنده فقط یه تابلو برق بستم براشون

        • سلام. مرسی. اگر سیمکشی خانه درست انجام شده باشه دلیلی نداره که محافظ جان بپره. مگر اینکه در جایی نشتی جریان ایجاد شده باشه.

برای ارسال سوال، نظر، انتقاد، پیشنهاد، از فرم زیر استفاده کنید

فقط به سوالاتی پاسخ داده می شود که مرتبط با موضوع فوق باشد.


محصولات آموزش برق و سیستم های حفاظتی

هدیه رایگان سایت

هم می توانید از برق کشی لذت ببرید و هم از آن درآمد خوبی کسب کنید.
اگر:
کتاب آموزش جامع برق ساختمان را خوانده باشید. برای دریافت رایگان فصل اول این کتاب در ایمیل خود، کافیست آدرس ایمیلتان را وارد کنید.



آمار بازدیدکنندگان

  • کاربران حاضر: 2
  • بازدید امروز: 10,838
  • بازدید دیروز: 12,057
  • بازدید ماه: 448,769
  • تاریخ به‌روزشدن سایت: تیر ۲۳, ۱۳۹۶

سایت استادکارُ شاگرد

آموزش برق ساختمان در اینستاگرام