فیلم آموزش عملی برق ساختمان
خرداد
5
1395

ولتاژ و جریان در برق

تعریف ولتاژ و جریان در برق :

 

ولتاژ چیست ؟

ولتاژ در واقع یک نیرو یا انرژی الکتریکی است که سبب ایجاد جریان الکتریکی در سیم (یا مدار) می شود. واحد اندازه گیری آن ولت است و در مدارات الکتریکی با ( V ) نشان داده می شود. به زبان خودمانی تر سرعت حرکت الکتریسیته یا فشار وارده جهت حرکت الکترون ها.

جریان برق

برای روشن شدن یک وسیله برقی می بایست آن وسیله را بین دو نقطه وصل کنیم، که آن دو نقطه دارای اختلاف پتانسیل الکتریکی باشند. مثلاً یک لامپ کوچک را بین قطب های یک باطری که با هم اختلاف پتانسیل 1/5 ولت دارند وصل می کنیم و لامپ روشن می شود.

ما در برق ساختمان همیشه با ولتاژ 220 ولت سرو کار داریم. بجز برق آسانسور ، که سه فاز بوده و برقکار ساختمان زیاد با آن سروکار نداشته و نصب آن وظیفه نصاب آسانسور است. (گاهی در موتور خانه ها و چیلرها هم با برق سه فاز سرو کار داریم ).

ولتاژ برق در کشورهای مختلف متفاوت است. مثلاً ولتاژ برق در قاره آسیا، اروپا، آفریقا و استرالیا 220 ولت 50 هرتز می باشد. (بجز کشور عربستان صعودی، ژاپن و فیلیپین). بسیار پیش آمده، کسانی که به خانه خدا سفر می کنند و از آنجا وسایل برقی خرید می کنند و با خود می آورند، چون نمی دانند که وسایل برقی کشور عربستان با ولتاژی متفاوت از برق کشور ما کار می کند، آن وسیله برقی را در ایران مستقیم به پریز برق وصل می کنند، متاسفانه دستگاه را سوزانده و شروع به گفتن بدوبیراه به سازنده دستگاه می کنند.

ولتاژ برق در کشورهای شمال آمریکا و قسمت هایی از جنوب این قاره، عربستان، ژاپن، فیلیپین، 110 ولت 60 هرتز می باشد.

در نقشه زیر می توانید اختلاف ولتاژ برق در کشورهای مختلف را مشاهده کنید.

ولتاژ برق در کشورهای دنیا

ولتاژ برق در کشورهای دنیا

 

جریان چیست ؟

جریان یعنی حرکت الکترون ها در یک مسیر مشخص مثلاً در یک سیم. که این الکترون ها از آخرین لایه ظرفیت اتم خود جدا شده اند و در یک مسیر در حال حرکت هستند. به زبان خودمانی تر مقدار انرژی که نیروی الکتریسیته با خود حمل میکند. واحد جریان برق آمپر است.

 

آمپر برق

 

ما باید در برق ساختمان به جریانی که یک مسیر ( سرخط ) مصرف می کند دقت داشته باشیم و به تناسب آن، از سیم و فیوز مناسب استفاده کنیم. مقررات برق ساختمان برای سرخط های

  • روشنایی 10 آمپر
  • پریزها 16  آمپر
  • کولر آبی 16 آمپر
  • کولر گازی حدوداً 20 آمپر و بالاتر
  • فیوز اصلی در جعبه فیوز را هم 25 آمپر در نظر گرفته است.

 

بد نیست این را هم در مورد ولتاژ و جریان بدانیم که:

ولتاژ دادنی و جریان گرفتی است

یعنی اگر ما یک وسیله برقی داشته باشیم که با ولتاژ ۱۱۰ ولت کار می کند و ما به اشتباه آن را به ولتاژ ۲۲۰ ولت وصل کنیم. مطمئنن آن وسیله آسیب می بیند. ولی در مورد جریان این طور نیست. یعنی اگر ما یک وسیله داشته باشیم که ۲ آمپر جریان مصرف می کند، در صورتی که آن را به یک منبع تغذیه ۳ آمپر وصل کنیم، آن دستگاه فقط به اندازه آن ۲ آمپری که نیاز دارد از منبع تغذیه برمی دارد و آسیبی به مدار آن وارد نمی شود.

 

توان چیست؟

مقدار انرژی که دستگاه در مدت زمان خاصی مصرف می کند و واحد آن وات است.

 

 








299 سوال مطرح شده شما هم سوالی دارید؟

  • سلام كليد مينياتوري كنتور b32 است و داخل واحد b25 است اتصال كوتاه هر دو تا را قطع ميكند چه كار كنم كه اتصال كوتاه فقط كليد داخل واحد را قطع كند نه كليد كنتور داخل پاركينگ . باتشكر

  • سلام
    یک عدد فن با مشخصات
    115vac
    50/60 Hz
    30/31 w
    0.26/0.27 amps
    Thermally protection
    MTR.cl.b.insul
    تک خازن
    با ولتاژ ۲۲۰ هم کار میکنه و سرعت و قدرتش نسبت به ۱۱۰ خیلی بیشتره ولی مشکل اینه که حرارت تولیدی در کار با ۲۲۰ بیشتر از ولتاژ کاری ۱۱۰ ولته
    آیا میشه برای کار دائم یک ساعته از ۲۲۰ ولت استفاده کرد ؟
    سیم پیچی نمیسوزه ؟

    • سلام. خیر نمیشه چون حتمال آسیب دیدن دستگاه وجود داره.

      • س
        در رابطه با بکار گیری فن تک خازن ۱۱۵ ولت ۲۸ وات و ۰.۲۷ آمپر و ۵۰تا ۶۰ هرتز
        بجز ترانس مجزا صرفه اقتصادی و جا گیری کم
        نمیشه از مدارات کوچکتر دستگاه های دو ولتاژه استفاده کرد
        مثلا ویدئو ها و …

  • سلام. آقای مهندس یه اکسترودر سه فاز دارم که وقتی کلید های المنت هاشم رو روشن میکنم یکی از المنت ها آمپر خیلی زیادی می‌کشه طوری که آمپر متر مربوط به اون المنت روی تابلو جریان بالاتر از سی آمپر رو نشون میده.
    وقتی المنت مربوطه رو از مدار خارج میکنم باز همون مقدار آمپر رو نشون میده مسیر رو چک کردم هیچ اتصال کوتاهی نبود کنتاکتور رو هم تعویض کردم چون قبلی صدا میداد ولی هیچ فرقی نکرد بنظر شما مشکل از چیه؟
    چه راه حلی پیشنهاد میکنید؟
    هر المنت کلید مخصوص و کنتاکتور و آمپر متر جدا داره و فقط این یکی مشکل داره که در صورت روشن موندن به مدت چند دقیقه باعث سوختن هر سه فیوز کاردی ۶۳ امپر موجود در تابلوی اصلی میشه

    • سلام. برای این مورد باید یک برقکار صنعتی بیاد و از نزدیک چک کنه.

  • آیا اتصالی یا شل بودن اتصالات برق ساختمان باعث سوختن وسیله برقی مثلا کمپرسور کولر گازی و یخچال بشه؟

    • سلام. بله امکانپذیره.

  • سلام خسته نباشید یک وسیله برقی با ولتاژ با برق شهر کار میکند لک جزئی و از ان میگذرد 5 آمپر باشید مقاومت ان راحساب کنید

    • سلام.مرسی. سوالتون واضح نیست.

  • سلام مهندس با برق سه فاز قبل از کنتور بخوام بگیرم چند دستگاه 2960وات میتونم وصل کنم

  • با سلام و خداقوت و آموزش عالیتان
    سوال بنده اینست با توجه به اینکه جهت ذاتی جریان از منفی به مثبت است چرا به طور قراردادی جهت جریان را از مثبت به منفی در نظر می گیرند .
    ممنون

    • سلام. مرسی. خب این یک چیزه قراردادی هست و در کتابهای فیزیک برای رسوندن بهتر فهم مطلب اینجوری فرض میکنن. چون تصور ماها اینه که در قسمت منفی چیزی نیست که حرکت کنه به سمت مثبت.

  • سلام
    تا جایی که میتونستم سوال و جواب های ارزشمند شما رو مطالعه کردم

    البته کامل به جوابی که میخواستم نرسیدم، اگر من رو هم راهنمایی بفرمائید

    داخل ساختمان دو کارگاه کفش هست و تصمیم گرفتم بالای اون هم ساخت و ساز انجام بدم، با یه حساب سرانگشتی در اوج مصرف ممکنه مجموع برق مصرفی ۴۴هزار وات یا ۲۰۰ آمپر باشه
    برق سه فاز هست
    کلا برای چک کردن اقلام مورد نیاز میپرسم
    چه نوع کنتور و سیمی برای این مجموعه مناسبه
    میتونم از برق تک فاز خونه خودم که بغل مجموعه هست استفاده کنم؟
    ترانس اداره برق میتونه پاسخگو باشه؟

    • سلام.ممنونم ازتون. مطمئن هستید 44 هزار وات؟ چون این مقدار خیلی زیاده و هیچ کنتور 3 فازی نمی تونه برقش رو تامین کنه. یک کنتور برق 50 آمپر سه فاز حداکثر می تونه بهتون 33 هزار وات بده.
      پیشنهاد میکنم برای واحد بالایی که می خوایید بسازید یک کنتور تکفاز 25 یا 32 آمپر مجزا تهیه کنید.
      از برق تکفاز خونه بغلی هم می تونید استفاده کنید.
      بله ترانس اداره برق جوابگو هست.

  • سلام
    من میخام برای ۴۰۰۰ وات لامپ ال ای دی از برقه ساختمون استفاده کنم امکان پذیره همچین کاری؟
    یا نیاز به وسیله ای هست که ازش استفاده کنم

    • سلام. بله امکان پذیره، فقط به فکر وسایل برقی دیگه هم باشید، چون اگر کنتور شما 25 آمپر باشه و شما 4000 وات رو بکشید برای سایر وسایل برقی فقط 1500 وات باقی می مونه.

  • سلام..میخاستم بدونم کنتری که ۳فاز هست از قبل از کنتر بخام برق بگیرم چند آمپر میتوانم بگیرم..توجه بفرمایید از قبل از کنتر..

    • سلام. هر کنتور 3 فاز کابل مخصوص خودش رو داره، باید بهم بگین کابلش نمره چنده؟
      ولی حداقل اگر یک کنتور 25 آمپر سه فاز باشه واسش یک کابل 3در4 نصب کردن، پس حدوداً تا 45 آمپر می تونید جریان بکشید.

  • سلام مهندس عزیز.چطوری باید یک فیوزمحافظ جان رو تست کنیم که موقع برق گرفتگی انسان،عمل میکنه یا نه؟

    • سلام. همون کلید تست روی محافظ جان رو بزنید و عمل کنه یعنی درسته. البته با دستگاه میگر یا دستگاه تست محافظ جان هم می تونید تست کنید.

  • سلام و عرض ادب. مهندس من یک چاه آب به فاصله 600 متری از کنتور برق 32 امپری دارم که کف کش 220 ولت تکفاز داره بخاطر هزینه زیاد سیم کشی چطور میشه نول رو از خود چاه آب بگیرم ینی میزان جریان ورودی و خروجی چطور میشه یکسان شد تا سیم تک رشته استفاده کنم. با تشکر

    • سلام. من تا به حال خودم اینکار رو انجام ندادم. دوستان اگر کسی می دونه به این کامنت جواب بده؟

  • سلام. بله جوابگو هست. سیم نمره 1.5 هم جواب میده. چون حدوداً 11 آمپر برق مصرف میکنه.

  • با سلام و خداقوت خدمت آقای مهندس مرادی
    یک سوالی که از بچگی ذهن بنده را مشغول کرده و از چند نفر هم پرسیده ام و نتوانسته جواب درست بهم بده اینست که وقتی جریان برقرار می شود آیا ولتاژ باعث دادن الکترون به مدار می شود تا جریان برقرار شود یا نه ، الکترون های ظرفیت جدا می شوند تا جریان برقرار شود؛ و اگر مورد آخر صحیح باشد به قول معروف نباید الکترون های ظرفیت تمام شوند و به اصطلاح سیم نازک شود و در انتها تمام شود ؟
    خیلی ممنون

    • سلام آقا جواد. خب چرا از همون بچگی نیومدی پیش خودم فدات بشم. خیلی سوال خوبی پرسیدی. ببینید باتری یا همون عامل ولتاژ خودش که به مدار الکترون تزریق نمیکنه، بلکه یک انرژی رو پشت الکترون های لایه ظرفیت میزاره که باعث حل دادن اون الکترون های لایه ظرفیت در سیم برق میشه. اینجوری تصور کن که الکترون ها میرن از سمت سیم مثبت وارد باتری میشن و باتری اونها رو شوت میکنه به سیم منفی و حرکت میکنن و حرکت میکنن تا برسن به یک مصرف کننده. بعدش اون مصرف کننده انرژی الکترون ها رو که باتری بهشون داده بود مصرف میکنه و دوباره اون الکترون های بی جون میرن به سمت قطب مثبت باتری و مجدد از باتری انرژی میگیرن و این چرخه ادامه پیدا میکنه تا انرژی باتری تمام بشه.
      این رو بدونید که فقط الکترون های لایه ظرفیت هستند که میتونن از اتم شون جدا بشن و هر چقدر باتری زورش بیشتر باشه (ولتاژش بالاتر باشه) میتونه الکترون های بیشتری رو از لایه ظرفیت برداره و شوت کنه. پس فکر نکنید که الکترون های لایه ظرفیت تمام میشن، بلکه همیشه اونها در حال چرخش در یک مدار هستند.

      • آقای مهندس سلام
        حالا دقیقا متوجه شدم که مفهوم جریان و ولتاژ چیست و الکترون های ظرفیت چگونه کار می کنند . بسیار بسیار ممنونم به خطر توضیحات عالی و قابل فهم و هضم بودن مطالبتون . خدا به شما طول عمر با عزت بدهد و دعا گوی شما هستم .

        • ممنونم از شما آقا جواد عزیز. بنده هم برای شما آروزی سلامتی و دلی خوش دارم.

  • سلام برای استفاده از یک دستگاه برای لیختنبرگ به قدرت ۱۰هزار ولتاژ از چه کابلی استفاده کنم؟!

    • سلام. مطمئن هستید که دستگاه شما 10 هزار وات برق مصرف میکنه؟ اگر اینطور باشه فکر نکنم کنتور برق شما جواب بده. مگر اینکه کنتور منزل شما 50 آمپر باشه. پس بعدش شما نیاز به یک کابل نمره 6 دارید.

  • سلام آیا بجای کنتور تک فاز از کنتور سه فاز برای واحد خونم و وسایله خونم برق بگیرم مشکلی براشون پیش می آد و ممکن هست که بسوزن یا آسیب ببیننن؟
    باتشکر

    • سلام. خیر مشکلی پیش نمیاد. و می تونید استفاده کنید.

  • سلام آیا می توان برق ۱۲ولتی خودرو را به وسیله ای که برق ۲۲۰شهر را به ۱۲ولت تبدیل میکند وصل کرد

    • سلام. اگر قطب هاش رو درست وصل کنید در اینصورت باتری خودرو شارژ میشه. البته در صورتی که اون وسیله شما توان لازم رو داشته باشه.
      البته هنوز متوجه نشدم چرا میخوایید همچین کاری بکنید.

  • با سلام و تشکر از مدیریت از سایت بسیارعالیتان.ممنون.
    من یکم سوالم فکر کنم خارج از موضوع باشد.
    اماشدیدا برایم مشکل آفرین است لطفا راهنمایی کنید .سپاس گذارم
    سوال:من اینورتر۲۵۰۰وات تبدیل برق۱۲ باطری۷۴آمپرماشین به۲۲۰ولت دارم که استفاده به میزان چندساعت بیشتر نداره برام چون جون باطری گرفته میشه.چه مشکل هست یا بعبارتی چکارکنم که باطری جواب بده. واینکه باطری آمپربالاتراین موضوع رو حل میکنه یعنی مدت زمان بیشتر جواب میده.اخه با هر بار استارت زدن خودرو به مدت ۱۵ دقیقه روشن بودن براشارژباطری مجددا نیم ساعت الی یک ساعت بیشتر دوام نیاره و باطری باز خالی میشه.تا حالا یکی دوشب تو باغ موندیم براثراین مشکل روشن نشدن خودرو و حسابی مشکل اذیت داره.راهکار اساسی بابت مقدار توان مصرفی واینکه چگونه یا چه وسیله دیگری قرار دهم تا مشکل بهتر شود.

    • سلام ابولفضل جان. این مشکلیه که همه این مبدل ها دارن. ولی متاسفانه در تبلیغ این محصولات خیلی ازشون تعریف میکنن. در واقع این مبدل ها ساخته شدن برای کار راه اندازی و کارهای با زمان محدود نه اینکه دو سه ساعت دائم شما ازشون برق بگیرید. اگر مصرفتون بالاست تنها چیزی که به ذهنم میرسه موتور برق هست. و اگر مصرفتون پایینه باتری خورشیدی هم خوبه.

  • خسته نباشید، عالی بود
    با اجازه چاپ میکنم

  • سلام مهندس
    راجب دستگاه تراش که برق سه فازه
    ودستگاه جوش که برق سه فاز کار میکنه
    سوال دارم
    آیا میتونم از سه کنتور منزل به این دستگاهها برق بدم؟برق منزل تکفاز 15 امپر می باشد(سه عدد کنتور) بنظرشما قبض برق تصاعدی نمیاد؟
    آیا میشود با اینورتر مبدل این اختلاف ولتاژ و جریان را جبران کنم؟

    • سلام. بله اگر هر کنتور از یکی از فازهای روی تیر برق گرفته شده باشه، می تونید از 3 تا کنتور برق، برق 3 فاز بگیرید.
      از لحاظ قبض برق هیچ فرقی نمیکنه.
      بله اینورتر هایی هم هست که برق تکفاز رو تبدیل به سه فاز میکنه.البته خودم از نزدیک با اونها کار نکردم، ولی میدونم که چنین دستگاهی وجود داره.

فرستادن دیدگاه برای مهندس مرادی

فقط به سوالاتی پاسخ داده می شود که مرتبط با موضوع فوق باشد.


تلفن تماس سایت آموزش برق

مجوز فعالیت سایت آموزش برق


logo-enamad logo-samandehi

محصولات آموزش برق و سیستم های حفاظتی

هدیه رایگان سایت


هم می توانید از برق کشی لذت ببرید و هم از آن درآمد خوبی کسب کنید.
اگر:
کتاب آموزش جامع برق ساختمان را خوانده باشید. برای دریافت رایگان فصل اول این کتاب در ایمیل خود، کافیست آدرس ایمیلتان را وارد کنید.



سایت های همکار


سایت کالنجی

آموزش برق در شبکه های اجتماعی